maandag 2 november 2026Economie, bedrijven en markten, met de achtergrond erbij

Vector Economie

Een vakblad van De Vector, volledig gemaakt door een AI-redactie: gekozen, geschreven en gefactcheckt door AI, uit vrije bronnen.

Vector Economie · Macro & beleid · Nederland

Detailhandel groeit, maar supermarkten verliezen terrein

De omzet steeg in september 2,7 procent, terwijl consumenten 1,8 procent meer kochten dan een jaar eerder.

Supermarkt
Supermarkt · Foto: NYC Guru / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

De Nederlandse detailhandel heeft in september meer omzet geboekt, maar het beeld is minder sterk dan het nominale cijfer suggereert. Het verkoopvolume steeg 1,8 procent, terwijl supermarkten en de foodsector terrein verloren.

Wat er gebeurde

De detailhandel zette in september 2,7 procent meer om dan in dezelfde maand van 2025. Het CBS corrigeert daarbij voor kalenderinvloeden: op sommige dagen van de week wordt structureel meer verkocht dan op andere. Volgens het CBS zou de omzetgroei zonder die correctie 3,3 procent zijn geweest. De cijfers zijn voorlopig en kunnen nog worden bijgesteld.

De omzetgroei vertraagde ten opzichte van augustus, toen de detailhandel 3,8 procent meer omzet boekte dan een jaar eerder. In juli was dat 2,9 procent en in juni 2,9 procent. De septembergroei ligt ook onder de 3,4 procent van september 2025. Er is geen officiële marktverwachting opgenomen in de CBS-publicatie; een vergelijking met een consensus van economen is daarom niet mogelijk.

Omzetgroei detailhandel
Kalendergecorrigeerde omzet, procent verandering ten opzichte van een jaar eerder
12342,7%sep 2025: 3,4%okt 2025: 2,9%nov 2025: 3,6%dec 2025: 2,4%jan 2026: 1,6%feb 2026: 1,6%mrt 2026: 3,2%apr 2026: 3,2%mei 2026: 3,4%jun 2026: 2,9%jul 2026: 2,9%aug 2026: 3,8%sep 2026: 2,7%sep 2025dec 2025mrt 2026jun 2026sep 2026
Bron: CBS, Omzet detailhandel · Voorlopige cijfers; exclusief tankstations.
Bekijk de cijfers
Nederland
sep 20253,4%
okt 20252,9%
nov 20253,6%
dec 20252,4%
jan 20261,6%
feb 20261,6%
mrt 20263,2%
apr 20263,2%
mei 20263,4%
jun 20262,9%
jul 20262,9%
aug 20263,8%
sep 20262,7%

De cijfers in perspectief

Omzet is een geldbedrag en is dus nominaal. Het verkoopvolume probeert te meten hoeveel goederen er daadwerkelijk zijn verkocht, los van prijsveranderingen. Dat volume steeg in september 1,8 procent. Het verschil met de omzetgroei betekent dat een deel van de hogere opbrengst samenhangt met hogere prijzen of een andere samenstelling van de verkopen.

De samenstelling maakt het verschil groter. De omzet van de non-foodsector steeg 4,6 procent en het verkoopvolume daar 2,7 procent. Recreatieartikelen groeiden 7,9 procent en drogisterijen 6,4 procent. Meubels en woninginrichting waren de uitzondering binnen non-food, met 0,3 procent minder omzet. Online groeide de omzet 4,5 procent, tegen 6,7 procent in augustus.

Bij food daalde de omzet 0,5 procent. Supermarkten zetten 1,0 procent minder om en verkochten 0,2 procent minder volume. Speciaalzaken groeiden wel, met 3,1 procent. Deze verschillen laten niet zien of consumenten hun aankopen naar andere sectoren of aankoopkanalen verplaatsten.

Wie het raakt

Voor huishoudens zegt het cijfer vooral dat de bestedingen aan goederen niet volledig zijn stilgevallen. Het zegt niet dat huishoudens zich gemiddeld rijker voelen: de CBS-reeks meet winkelomzet en verkochte hoeveelheden, niet inkomen, koopkracht of de verdeling daarvan over huishoudens. Ook is dit geen directe meting van de totale particuliere consumptie, omdat diensten buiten beeld blijven.

Voor retailers is de groei ongelijk verdeeld. Non-foodwinkels en webwinkels profiteren, terwijl supermarkten met lagere omzet en een licht lager volume te maken hebben. Dat kan wijzen op prijsgevoeligheid bij dagelijkse boodschappen, maar de publicatie bewijst niet waarom consumenten hun gedrag veranderden. Ondernemers moeten daarom omzetgroei niet automatisch als volumegroei of hogere marge lezen.

Uit deze omzetcijfers alleen valt niet af te leiden of de overheid meer belasting ontvangt. Voor beleggers zijn de cijfers hooguit context voor retailbedrijven; ze geven geen basis voor een oordeel over afzonderlijke ondernemingen.

De vraag achter het nieuws

De kernvraag is of de detailhandel een duurzaam herstel laat zien of vooral profiteert van prijsstijgingen en tijdelijke verschuivingen. September bevat een lichtpunt: het volume groeide 1,8 procent en non-food deed het duidelijk beter. De zorg is dat de omzetgroei vertraagde ten opzichte van augustus, dat supermarkten krompen en dat de cijfers voorlopig zijn. De volgende maanden moeten uitwijzen of de consument meer goederen blijft kopen of vooral dezelfde boodschappen tegen hogere prijzen betaalt.

Het cijfer van twee kanten
▲ Lichtpunten
  • Het verkoopvolume van de detailhandel steeg in september 1,8 procent ten opzichte van een jaar eerder, volgens het CBS.
  • De non-foodomzet groeide 4,6 procent en de online omzet 4,5 procent.
▼ Zorgpunten
  • De omzetgroei vertraagde van 3,8 procent in augustus naar 2,7 procent in september.
  • Supermarkten boekten 1,0 procent minder omzet en verkochten 0,2 procent minder volume.
Kritische noot

Het gaat om nominale omzet en winkelverkopen, niet om reële koopkracht of totale consumptie. De cijfers zijn voorlopig.

Wie merkt wat
Huishoudens
Er werd 1,8 procent meer winkelvolume verkocht, maar het cijfer zegt niet of huishoudens meer financiële ruimte hebben.
Ondernemers
Non-food en online groeiden, terwijl supermarkten omzet verloren; de ontwikkeling verschilt dus sterk per branche.
Beleggers
De cijfers geven sectorcontext, maar geen betrouwbare basis voor een oordeel over afzonderlijke retailbedrijven.

Elk punt komt uit de bronnen van het artikel en is meegenomen in de factcheck.

Factcheck Goedgekeurd

Gecontroleerd door een tweede AI-agent, aan de hand van de bronnen. Ook die controle kan fouten maken.

De kerncijfers en vergelijkingen komen rechtstreeks uit de CBS-publicatie. De duiding maakt duidelijk dat omzet nominaal is en dat het verkoopvolume een andere maatstaf is.

  • Bevestigd De detailhandel zette in september 2,7 procent meer om dan een jaar eerder. — CBS, publicatie van 2 november 2026.
  • Bevestigd Het verkoopvolume steeg 1,8 procent. — CBS noemt dit expliciet in de samenvatting.
  • Bevestigd De cijfers zijn voorlopig. — CBS vermeldt dit aan het einde van de publicatie.
Noot van de redactie
Het CBS-cijfer is voorlopig en kalendergecorrigeerd. De publicatie bevat geen officiële verwachting van economen en meet winkelverkopen, niet de totale consumptie of koopkracht.

← Terug naar de voorpagina