Vector Economie

Benzine nadert €2,45, maar prijs blijft volatiel

De pompprijs daalt, al lopen actuele gemiddelden uiteen door verschillen in meetmoment en rekenmethode.

Benzine wordt goedkoper aan de Nederlandse pomp. De Gemiddelde Landelijke Adviesprijs voor Euro95 lag op 7 november op €2,457 per liter, terwijl een landelijke mediaan op basis van duizenden pompen €2,159 bedroeg. Deze verschillende maatstaven tonen geen plotseling prijsverschil van dertig cent bij dezelfde pomp aan.

Wat er gebeurde

De actuele brandstofprijs stond op zaterdag 7 november opnieuw centraal nadat de prijs volgens consumentenoverzichten verder was gedaald. Transport Online meldde, op basis van UnitedConsumers, een Gemiddelde Landelijke Adviesprijs van €2,457 voor Euro95. De website HoeveelBenzine.nl rapporteerde dezelfde ochtend een mediaan van €2,159 per liter, gebaseerd op 3.738 pompen en prijsgegevens van de ANWB. De mediaan is de middelste waarneming: de helft van de gemeten tankstations is goedkoper en de helft duurder. De GLA is een adviesprijs en hoeft niet gelijk te zijn aan wat automobilisten werkelijk betalen.

De cijfers in perspectief

Het CBS-cijfer heeft betrekking op een eerdere dag en gebruikt een andere meetmethode. Het CBS publiceerde op 5 november een gewogen gemiddelde dagprijs van €2,284 per liter voor maandag 2 november. Het gaat om Euro95 inclusief btw en accijns; de prijs wordt samengesteld met gegevens van Travelcard en is volgens het CBS direct definitief. In de maandreeks van HoeveelBenzine.nl staat voor september €2,45, voor oktober €2,39 en voor november €2,28. Die reeks laat een daling zien, maar de novemberwaarde is afgerond en gebruikt een andere bron en meetwijze dan het CBS.

Waarom de bedragen verschillen

Een pompprijs bestaat uit de productprijs, accijns en btw. De productprijs beweegt mee met olieprijzen, raffinagekosten, transport en marges. Accijns is een vast bedrag per liter en reageert dus niet direct op een goedkopere of duurdere olieprijs. De btw wordt geheven over het totaal, waardoor een hogere productprijs ook de btw-opbrengst per liter verhoogt. Bij een daling van de internationale productprijs blijft het belastingdeel voorlopig staan. Dat maakt de Nederlandse pompprijs minder beweeglijk dan de ruwe olieprijs, maar niet stabiel.

Voor huishoudens betekent een daling van dertig cent per liter bij een tankbeurt van vijftig liter theoretisch €15 minder kosten. Dat is alleen een rekenvoorbeeld: de CBS-prijs van €2,284 en de ANWB-mediaan van €2,159 zijn verschillende gemiddelden, en de werkelijke prijs hangt af van plaats, merk, tijdstip en eventuele korting. Voor een automobilist die duizend kilometer per maand rijdt met een verbruik van één op vijftien, bespaart €0,10 per liter ongeveer €6,67 per maand. Hoe zwaar die besparing weegt, hangt af van het huishoudbudget.

Een lagere benzineprijs kan de kosten verminderen van transporteurs, bezorgdiensten en zelfstandigen die benzine tanken. Voor hen is niet alleen de prijs van vandaag relevant, maar vooral de ontwikkeling over de hele contractperiode. Als vervoerders brandstofkosten via toeslagen doorberekenen, kan een daling ook bij hun klanten terechtkomen. Een lagere pompprijs kan marges tijdelijk verbeteren, maar concurrentie en bestaande contracten bepalen hoeveel daarvan bij bedrijven blijft.

Wat nu

Het volgende officiële referentiepunt van het CBS verschijnt volgens de publicatiekalender wekelijks en loopt tot en met maandag. Daardoor loopt de officiële reeks enkele dagen achter op actuele pompprijzen. Voor consumenten is de belangrijkste onzekerheid de internationale productprijs: een daling aan de pomp kan doorzetten, maar kan ook snel omslaan door olie- of valutabewegingen. De accijns en btw veranderen niet automatisch mee met zulke marktbewegingen.

De vraag achter het nieuws

De relevante vraag is daarom niet alleen of benzine vandaag onder €2,45 komt, maar wie de daling werkelijk voelt. Automobilisten kunnen besparen als zij goedkoper kunnen tanken. Bij bedrijven kan een vaste contractprijs de doorwerking van een daling vertragen. De genoemde prijzen tonen nog geen structureel lagere energierekening of stabiele brandstofmarkt aan.

← Terug naar de voorpagina