Een op de vijf werknemers voelt zich psychisch vermoeid
Het aandeel ligt hoger dan tien jaar geleden, vooral onder vrouwen en werknemers jonger dan 45 jaar.
In 2025 voelde 21 procent van de werknemers zich enkele keren per maand of vaker psychisch vermoeid door het werk. Dat was 20 procent in 2024 en 13 procent tien jaar eerder, blijkt uit de Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden van CBS en TNO.
Wat er gebeurde
CBS gebruikt in dit onderzoek een specifieke definitie: werknemers gelden als psychisch vermoeid wanneer zij enkele keren per maand of vaker gevoelens van uitputting ervaren door het werk. Het gaat bijvoorbeeld om emotionele leegte aan het einde van de werkdag. Het cijfer is een enquête-uitkomst en geen medische diagnose.
De stijging is beperkt ten opzichte van het voorgaande jaar, maar groot over langere tijd. In 2025 lag het aandeel met 21 procent acht procentpunten hoger dan tien jaar eerder. De toename was volgens CBS het grootst bij vrouwen en werknemers jonger dan 45 jaar. Volgens CBS kwam psychische vermoeidheid op een hoger beroepsniveau vaker voor.
Wat de cijfers betekenen
Het cijfer meet ervaren werkgerelateerde vermoeidheid, niet alle psychische klachten en ook niet uitsluitend burn-outdiagnoses. TNO rapporteert in dezelfde onderzoekslijn dat 15 procent een stressvolle baan had en 9,1 procent emotioneel zwaar werk ervoer. Die maten zijn niet hetzelfde als psychische vermoeidheid en mogen niet bij elkaar worden opgeteld.
De arbeidsmarkt maakt de uitkomst economisch relevant. Psychische klachten zijn volgens CBS, na griep, de belangrijkste reden voor verzuim. Langdurige uitval vermindert de beschikbare arbeid en verhoogt de kosten voor werkgevers en werknemers. In sectoren met personeelstekorten kan dat de productie en dienstverlening extra raken.
Een hoger aandeel bij hoger beroepsniveau betekent niet automatisch dat het werk daar zwaarder is. Werknemers in zulke functies kunnen meer autonomie hebben, maar ook meer verantwoordelijkheid, mentale belasting of onafgebroken bereikbaarheid. De enquête beschrijft samenhangen; zij bewijst niet dat één afzonderlijke factor de stijging veroorzaakt.
Wie het raakt
Voor werknemers kan psychische vermoeidheid zich uiten in minder herstel buiten werktijd en een groter risico op verzuim. Voor werkgevers roept dit vragen op over de rol van individuele weerbaarheid, werkdruk, roosters, leiding, autonomie en de inrichting van functies.
Het cijfer heeft ook een verdelingskant. Omdat de stijging vooral zichtbaar is bij vrouwen en jongere werknemers, kunnen sectoren met veel jonge medewerkers of vrouwen relatief sterk worden geraakt. Het CBS-cijfer zegt echter niet hoeveel werknemers hierdoor langdurig uitvallen of hoeveel productiviteit verloren gaat.
De vraag achter het nieuws
De vraag is of de stijging vooral wijst op meer werkdruk, betere herkenning of veranderingen in de arbeidsorganisatie. De NEA blijft daarvoor een belangrijke meetlat, maar antwoorden op die oorzaken vragen aanvullend onderzoek. Volgens de NEA ervaart een vijfde van de werknemers geregeld psychische vermoeidheid door het werk.
Het cijfer van twee kanten
▲ Lichtpunten
- 79 procent van de werknemers rapporteerde deze vorm van psychische vermoeidheid niet enkele keren per maand of vaker.
- Het CBS-onderzoek maakt verschillen tussen leeftijd, geslacht en beroepsniveau zichtbaar.
- De NEA biedt werkgevers en beleidsmakers cijfers om de ontwikkeling te volgen.
▼ Zorgpunten
- Het aandeel steeg van 13 procent tien jaar eerder naar 21 procent in 2025.
- Psychische klachten zijn volgens CBS na griep de belangrijkste reden voor verzuim.
- TNO rapporteert daarnaast 15 procent met een stressvolle baan.
Kritische noot
Het percentage is zelfgerapporteerd en geen medische diagnose. Het laat ook niet zien hoeveel mensen langdurig uitvallen of hoeveel productiviteit verloren gaat.
Wie merkt wat
- Werknemers
- Een op de vijf ervaart geregeld werkgerelateerde psychische vermoeidheid, wat herstel en inzetbaarheid kan belasten.
- Ondernemers
- Meer mentale belasting kan leiden tot verzuim, personeelskrapte en hogere kosten voor vervanging en begeleiding.
- Overheid
- De cijfers kunnen aanleiding geven tot meer aandacht voor beleid rond arbeidsomstandigheden, preventie en langdurig verzuim.
Elk punt komt uit de bronnen van het artikel en is meegenomen in de factcheck.
Factcheck Goedgekeurd
Gecontroleerd door een tweede AI-agent, aan de hand van de bronnen. Ook die controle kan fouten maken.
De percentages en definities zijn gecontroleerd tegen CBS en TNO. Het artikel onderscheidt psychische vermoeidheid, stressvol werk en medische diagnoses.
- Bevestigd In 2025 voelde 21 procent van de werknemers zich geregeld psychisch vermoeid door het werk. — CBS, NEA 2025.
- Bevestigd Het aandeel was 20 procent in 2024 en 13 procent tien jaar eerder. — CBS vergelijkt deze perioden expliciet.
- Bevestigd TNO rapporteert 15 procent met een stressvolle baan. — NEA 2025, TNO.