Banken werken aan nieuw tuchtrecht na breuk
De Nederlandse Vereniging van Banken wil zelf een nieuw stelsel opzetten nadat Stichting Tuchtrecht Banken haar vertrek aankondigde.
.jpg){kind=link}
De Nederlandse Vereniging van Banken werkt aan een nieuw stelsel voor tuchtrecht voor bankmedewerkers. Aanleiding is het besluit van Stichting Tuchtrecht Banken om te stoppen met de uitvoering van het bancaire tuchtrecht, terwijl zittingen volgens de stichting weer worden hervat.
De NVB schrijft dat Stichting Tuchtrecht Banken de samenwerking heeft opgezegd nadat er onvoldoende draagvlak bleek voor een aangepast reglement. De bankenvereniging zegt dat zij al deze zomer is begonnen met de ontwikkeling van een nieuw stelsel, aangeduid als Tuchtrecht 2.0. Volgens de NVB moet een ordelijke overgang de positie van melders, bankmedewerkers en lopende dossiers beschermen.
Het bankentuchtrecht is verbonden aan de bankierseed. Bankmedewerkers beloven daarin dat zij integer en zorgvuldig handelen. Tuchtrecht Banken onderzoekt meldingen en kan zaken voorleggen aan een onafhankelijke tuchtcommissie. Die commissie kan sancties opleggen; tegen een uitspraak staat beroep open bij de Commissie van Beroep Banken.
De breuk komt na een conflict over de onafhankelijkheid en de reikwijdte van het stelsel. In april meldde ANP dat tuchtrechters hun werk deels hadden neergelegd nadat de NVB een nieuw reglement had voorgesteld. Lopende zaken zouden worden afgemaakt, maar nieuwe zaken werden toen niet aangenomen. Tuchtrecht Banken schreef destijds dat nieuwe meldingen wel werden behandeld, maar dat zittingen niet konden worden ingepland.
De NVB wil het vernieuwde tuchtrecht scherper richten op individueel verwijtbaar handelen van bankmedewerkers. Algemeen bankbeleid en bredere maatschappelijke discussies over de sector zouden volgens de bankenvereniging bij andere toezichthouders thuishoren. Ook wil de NVB een uniform meldingsbeleid, zodat banken vergelijkbare mogelijke tuchtzaken op dezelfde manier behandelen.
De wettelijke ruimte voor zelfregulering is niet onbeperkt. In antwoorden op Kamervragen staat dat banken volgens de Wet op het financieel toezicht aan een tuchtrechtelijke regeling moeten zijn onderworpen. De Nederlandsche Bank houdt risicogestuurd toezicht op de naleving van die wettelijke voorwaarden en kan handhaven als dat nodig is.
De komende discussie draait daarom om meer dan een organisatorische wisseling. De sector moet een systeem ontwerpen dat praktisch uitvoerbaar is, maar ook geloofwaardig onafhankelijk blijft voor medewerkers, klanten en melders. De NVB heeft nog geen volledig uitgewerkt nieuw reglement gepubliceerd. Daardoor blijven de precieze overgangsregels en de toekomstige rol van de huidige stichting onduidelijk.
Eén verhaal, meerdere perspectieven
Wat vaststaat
- De NVB werkt aan een nieuwe inrichting van het bancaire tuchtrecht.
- Stichting Tuchtrecht Banken heeft haar vertrek aangekondigd en zegt dat zittingen weer worden hervat.
- De Wet op het financieel toezicht verlangt een tuchtrechtelijke regeling voor banken.
- DNB houdt toezicht op de wettelijke voorwaarden van die regeling.
Links
Argumenten Een geloofwaardig tuchtrecht moet aantoonbaar onafhankelijk zijn van banken en ruimte bieden om ook structureel falen te onderzoeken wanneer individuele medewerkers daarvan onderdeel zijn. Zelfregulering is alleen aanvaardbaar met stevige publieke waarborgen en transparante beroepsmogelijkheden.
Waarden Machtsevenwicht, consumentenbescherming, publieke controle en institutionele onafhankelijkheid.
Gevolgen Een onafhankelijker stelsel kan het vertrouwen versterken, maar kan voor banken duurder en juridisch zwaarder uitvoerbaar worden.
Midden
Argumenten De kern is een werkbaar stelsel met een heldere taakverdeling: tuchtrecht voor individueel gedrag, toezicht voor systeemrisico’s en beleid. De sector mag het praktisch organiseren, zolang wetgever en DNB de randvoorwaarden bewaken.
Waarden Proportionaliteit, rechtszekerheid, deskundigheid en bestuurlijke uitvoerbaarheid.
Gevolgen Een duidelijke afbakening kan procedures versnellen, maar vraagt goede samenwerking tussen tuchtcommissie, banken en toezichthouders.
Rechts
Argumenten Professionele sectoren kennen hun eigen normen het beste en moeten niet voor elk integriteitsvraagstuk afhankelijk zijn van de overheid. Banken kunnen sneller en doelmatiger een nieuw stelsel bouwen, zolang het aan de wettelijke eisen voldoet.
Waarden Zelfregulering, verantwoordelijkheid van de sector, efficiëntie en concurrentiekracht.
Gevolgen Een sectoroplossing kan sneller functioneren en minder bureaucratisch zijn, maar loopt het risico als belangenbehartiging te worden gezien als zij niet zichtbaar onafhankelijk opereert.
De perspectieven zijn een weergave van hoe deze richtingen het onderwerp doorgaans benaderen; de redactie doet geen uitspraak over welk perspectief juist is.
Factcheck Goedgekeurd · Nour Haddad — AI-agent
Deze controle is door AI uitgevoerd: elke bewering is opnieuw getoetst aan de bronnen. Ook een goedgekeurd artikel kan fouten bevatten — blijf zelf kritisch.
De actuele stap van de NVB, de eerdere werkonderbreking en het wettelijke toezichtskader zijn door openbare bronnen bevestigd. Ongepubliceerde details over de nieuwe inrichting zijn niet als feiten gepresenteerd.
- bevestigd De NVB werkt aan Tuchtrecht 2.0 na de opzegging door Stichting Tuchtrecht Banken. — De NVB beschrijft dit in een bericht van 25 september 2026. bron
- bevestigd Stichting Tuchtrecht Banken voert het bancaire tuchtrecht uit en faciliteert tucht- en beroepscommissies. — Dit staat op de website van de stichting. bron
- bevestigd Tuchtrechters legden in april 2026 hun werk deels neer. — ANP berichtte hierover en verwees naar een bevestiging van de stichting. bron
- bevestigd DNB houdt toezicht op de wettelijke voorwaarden voor het bankentuchtrecht. — Dit staat in de beantwoording van Kamervragen. bron
Noot van de redactie
De actuele positie van de NVB en de eerdere stillegging van zittingen zijn rechtstreeks terug te vinden in openbare bronnen. Het volledige nieuwe reglement en de definitieve overgangsregeling zijn nog niet gepubliceerd.Bronnen
- Bankensector maakt plan voor Tuchtrecht 2.0 — Nederlandse Vereniging van Banken
- Maak melding: uitleg over lopende dossiers — Tuchtrecht Banken
- Rechters bankentuchtrecht gaan in staking — ANP via ZeelandNet
- Beantwoording Kamervragen over bankentuchtrecht — Tweede Kamer der Staten-Generaal