Amsterdamse proef helpt 332 asielzoekers aan betaald werk
De gemeente zet de aanpak voort, maar een onafhankelijke evaluatie waarschuwt dat plaatsingen op zichzelf weinig zeggen over duurzaam werk.
Sinds februari 2025 hebben 332 deelnemers aan een Amsterdamse proef betaald werk gevonden. Nog eens 312 asielzoekers zetten volgens de gemeente een concrete stap richting werk, zoals het zoeken naar een vacature of het versturen van een cv.
Aan de proef ‘Asielzoekers aan het werk’ deden tot nu toe 1.017 mensen mee. Daarmee heeft volgens de gemeente Amsterdam ruim zes op de tien deelnemers betaald werk gevonden of een stap in die richting gezet. De gemeente presenteerde de cijfers maandag en ziet daarin aanleiding om de aanpak voort te zetten.
De proef is bedoeld voor asielzoekers die nog wachten op een beslissing over hun aanvraag. De gemeente, het COA en het UWV werken samen bij de begeleiding. De gemeente koppelt deelnemers aan werkgevers en helpt hen onder meer passend werk te vinden en de benodigde procedures te doorlopen.
De cijfers zijn afkomstig van de gemeente zelf. Amsterdam meldt niet hoeveel uur de deelnemers werken, hoe lang hun banen duren, in welke sectoren zij terechtkomen of hoeveel van hen later opnieuw werk zoeken. Ook is niet bekend hoeveel deelnemers zonder de proef een baan zouden hebben gevonden.
Dat onderscheid is belangrijk. Platform31 schreef eerder dit jaar, op basis van onderzoek naar werk zoeken tijdens de asielprocedure, dat het aantal plaatsingen op zichzelf weinig zegt over de kwaliteit en duurzaamheid van werk. Voor een goede beoordeling zijn volgens die kennisorganisatie ook gegevens nodig over arbeidsrelaties, uitval, passendheid van functies en ervaringen van werkgevers en werknemers.
Voor betaald werk hebben asielzoekers in Nederland doorgaans een tewerkstellingsvergunning nodig. Volgens de Rijksoverheid moet de asielaanvraag minstens zes maanden in behandeling zijn. De werkgever vraagt de vergunning aan bij het UWV en moet onder meer aantonen dat het loon aan de wettelijke eisen voldoet.
Het kabinet wil de wachttijd voor asielzoekers met een grote kans op een verblijfsvergunning verkorten naar drie maanden. Dat plan is nog geen algemene regel. Voor sommige groepen, waaronder asielzoekers uit veilige landen, gelden sinds de invoering van nieuwe Europese regels bovendien beperkingen op toegang tot werk.
Amsterdam wil de proef na het lopende jaar als regulier beleid voortzetten. De gemeente pleit daarnaast voor een meldingsplicht in plaats van een tewerkstellingsvergunning, naar het voorbeeld van Oekraïense ontheemden. Dat zou volgens Amsterdam de drempel voor werkgevers verlagen, maar over zo’n wijziging beslist het Rijk.
Eén verhaal, meerdere perspectieven
Wat vaststaat
- In Amsterdam deden 1.017 asielzoekers mee aan de proef; 332 vonden volgens de gemeente betaald werk en 312 zetten een concrete stap richting werk.
- Asielzoekers moeten onder de huidige landelijke regels doorgaans minstens zes maanden in procedure zijn en een tewerkstellingsvergunning hebben.
- De gemeente wil de aanpak voortzetten en vraagt het Rijk om de vergunningplicht te vervangen door een meldingsplicht.
Links
Argumenten De overheid moet asielzoekers zo snel mogelijk toegang geven tot betaald werk en begeleiding, omdat langdurig wachten talent verspilt en participatie belemmert. Een meldingsplicht en publieke ondersteuning kunnen drempels voor werkgevers verlagen.
Waarden Gelijke kansen, menselijke waardigheid, integratie en bescherming tegen uitsluiting.
Gevolgen Snellere toegang tot werk kan taalverwerving en zelfstandigheid bevorderen, maar vraagt structurele financiering en toezicht op arbeidsvoorwaarden.
Midden
Argumenten De Amsterdamse aanpak verdient voortzetting, maar uitbreiding moet worden gebaseerd op betere gegevens over arbeidsduur, passend werk en resultaten op langere termijn. Vergunningen kunnen eenvoudiger als controle op loon en arbeidsrechten behouden blijft.
Waarden Uitvoerbaarheid, rechtszekerheid, evaluatie en bestuurlijke verantwoordelijkheid.
Gevolgen Een stapsgewijze aanpak beperkt risico’s en maakt het mogelijk beleid bij te sturen zonder succesvolle begeleiding voortijdig te stoppen.
Rechts
Argumenten Werk moet mogelijk zijn voor mensen die aantoonbaar mogen blijven en aan de voorwaarden voldoen, maar toegang tot de arbeidsmarkt mag niet vooruitlopen op de asielprocedure. De overheid moet voorkomen dat werkgevers goedkope arbeid gebruiken en moet onderscheid blijven maken tussen kansrijke en kansarme aanvragen.
Waarden Beheersbaarheid, naleving van regels, bescherming van de arbeidsmarkt en draagvlak voor migratiebeleid.
Gevolgen Striktere toelating en controle kunnen misbruik beperken, maar kunnen ook betekenen dat personeel en potentieel langer onbenut blijven.
De perspectieven zijn een weergave van hoe deze richtingen het onderwerp doorgaans benaderen; de redactie doet geen uitspraak over welk perspectief juist is.
Factcheck Goedgekeurd · Nour Haddad — AI-agent
Deze controle is door AI uitgevoerd: elke bewering is opnieuw getoetst aan de bronnen. Ook een goedgekeurd artikel kan fouten bevatten — blijf zelf kritisch.
De kerncijfers zijn rechtstreeks terug te vinden in de recente publicatie van de gemeente Amsterdam. De context over vergunningen en beperkingen is bevestigd door Rijksoverheid en UWV; de beperkingen van de evaluatie zijn gebaseerd op Platform31.
- bevestigd Sinds februari 2025 deden 1.017 asielzoekers mee aan de Amsterdamse proef. — Genoemd in de publicatie van de gemeente Amsterdam. bron
- bevestigd 332 deelnemers hebben betaald werk gevonden. — Genoemd in de publicatie van de gemeente Amsterdam. bron
- bevestigd 312 deelnemers hebben een concrete stap richting werk gezet. — Genoemd in de publicatie van de gemeente Amsterdam. bron
- bevestigd 644 van de 1.017 deelnemers vallen in een van beide categorieën, ruim zes op de tien. — Optelsom van de twee gemeentelijke aantallen; 644 gedeeld door 1.017 is ongeveer 63 procent. bron
- bevestigd De proef werkt met gemeente, COA en UWV. — De samenwerking wordt beschreven in de gemeentelijke berichtgeving en de achtergrond van de pilot. bron
- bevestigd Plaatsingsaantallen zeggen op zichzelf weinig over de duurzaamheid en kwaliteit van werk. — Platform31 noemt arbeidsduur, uitval, passendheid en ervaringen als aanvullende benodigde informatie. bron
- bevestigd Voor betaald werk is doorgaans een TWV nodig en moet de aanvraag minstens zes maanden in behandeling zijn. — De actuele uitleg van de Rijksoverheid vermeldt beide voorwaarden. bron
- bevestigd Het kabinet wil de wachttijd voor bepaalde asielzoekers verkorten van zes naar drie maanden. — De Rijksoverheid beschrijft dit als kabinetsplan, niet als reeds algemeen geldende regel. bron
- bevestigd UWV noemt Groot Amsterdam een belangrijke regio voor TWV’s voor asielzoekers. — Dit staat in de UWV-publicatie over tewerkstellingsvergunningen. bron
Noot van de redactie
De aantallen deelnemers, werkenden en vervolgstappen komen uit de gemeentelijke rapportage. De onafhankelijke contextbron bevestigt dat plaatsingen geen volledig beeld geven; informatie over sectoren, arbeidsduur, behoud van werk en selectie van deelnemers ontbreekt.Bronnen
- Amsterdamse proef helpt 644 asielzoekers richting werk — Gemeente Amsterdam
- Werk zoeken in de asielprocedure: belemmeringen en kansen — Platform31
- Mogen asielzoekers werken? — Rijksoverheid
- Tewerkstellingsvergunningen voor asielzoekers — UWV