UvA-opleiding bant schermen uit de collegezaal
Studenten van Interdisciplinaire Sociale Wetenschap moeten tijdens colleges laptop, telefoon en tablet wegleggen.
De opleiding Interdisciplinaire Sociale Wetenschap aan de Universiteit van Amsterdam verbiedt dit studiejaar laptops, telefoons en tablets tijdens colleges. De maatregel is bedoeld om afleiding te verminderen en studenten actiever met de lesstof te laten werken.
Het verbod geldt volgens de openbare berichtgeving voor colleges binnen deze opleiding en niet voor alle studenten of onderwijsactiviteiten van de Universiteit van Amsterdam. Studenten kunnen wel aantekeningen op papier maken. Over uitzonderingen, bijvoorbeeld voor studenten met een ondersteuningsbehoefte, is geen openbare formele regeling gevonden.
De opleiding voert de maatregel in vanuit zorgen over afleiding. Een universitair hoofddocent stelde dat 60 tot 80 procent van de studenten tijdens colleges digitale apparatuur ook voor andere zaken gebruikt. Dat percentage is in de beschikbare berichtgeving aan de docent toegeschreven en is niet teruggevonden in een openbaar opleidingsrapport.
De UvA schrijft in algemene studietips dat meldingen op mobiele telefoons en laptops de concentratie kunnen verstoren. Dat ondersteunt de redenering achter het experiment, maar bewijst niet dat een algemeen verbod de leerprestaties verbetert. Daarvoor is een vergelijking nodig tussen onderwijs met en zonder verbod, bij verschillende groepen studenten.
De discussie gaat daarom verder dan de vraag of papier beter werkt dan een toetsenbord. Een verbod kan de aandacht in de collegezaal vergroten, maar vermindert ook de keuzevrijheid van studenten. Digitale aantekeningen, toegankelijkheidssoftware en hulpmiddelen voor studenten met een beperking kunnen onderdeel zijn van goed onderwijs.
De opleiding zou het effect kunnen beoordelen op aanwezigheid, deelname, begrip en studenttevredenheid. Zolang zo’n evaluatie ontbreekt, is het te vroeg om de maatregel als bewezen onderwijsverbetering te presenteren. Ook is niet duidelijk of andere UvA-opleidingen het voorbeeld volgen.
Eén verhaal, meerdere perspectieven
Wat vaststaat
- De maatregel geldt volgens de berichtgeving voor één UvA-opleiding.
- Tijdens colleges zijn laptops, telefoons en tablets niet toegestaan.
- De opleiding noemt concentratie en actieve verwerking als doel.
- Een openbare evaluatie van het effect is niet gevonden.
Links
Argumenten Een onderwijsinstelling mag afleiding beperken als dat de leeromgeving verbetert, maar moet toegankelijkheid en individuele ondersteuningsbehoeften beschermen. Digitale hulpmiddelen mogen niet zonder alternatief worden verboden.
Waarden Inclusiviteit, gelijke kansen en onderwijs dat aantoonbaar werkt.
Gevolgen Links vreest dat een uniform verbod vooral studenten raakt die digitale hulpmiddelen nodig hebben.
Midden
Argumenten Een afgebakend experiment kan verdedigbaar zijn zolang het tijdelijk is, transparant wordt geëvalueerd en uitzonderingen kent. De vraag moet niet ideologisch maar empirisch worden beantwoord.
Waarden Professionele autonomie, toetsbaarheid en proportionaliteit.
Gevolgen Het midden benadrukt dat de opleiding vooraf duidelijke criteria en een evaluatiemoment moet vastleggen.
Rechts
Argumenten Studenten zijn volwassenen en zouden zelf verantwoordelijkheid moeten dragen voor hun aandacht. Een opleiding mag grenzen stellen in de collegezaal, maar moet oppassen voor betutteling en een cultuur waarin technologie standaard als probleem wordt gezien.
Waarden Zelfstandigheid, keuzevrijheid en verantwoordelijkheid.
Gevolgen Rechts vreest dat het verbod weinig leert over zelfstandig omgaan met afleiding buiten de collegezaal.
De perspectieven zijn een weergave van hoe deze richtingen het onderwerp doorgaans benaderen; de redactie doet geen uitspraak over welk perspectief juist is.
Factcheck Goedgekeurd · Nour Haddad — AI-agent
Deze controle is door AI uitgevoerd: elke bewering is opnieuw getoetst aan de bronnen. Ook een goedgekeurd artikel kan fouten bevatten — blijf zelf kritisch.
De beschikbare berichtgeving bevestigt de maatregel en het doel ervan. Omdat een formeel UvA-besluit en effectmeting ontbreken, zijn de grenzen van de kennis expliciet vermeld.
- bevestigd De opleiding Interdisciplinaire Sociale Wetenschap verbiedt laptops, telefoons en tablets tijdens colleges. — Beschreven in de openbare berichtgeving over de maatregel. bron
- bevestigd De maatregel geldt vanaf dit academiejaar. — Genoemd in de openbare berichtgeving. bron
- bevestigd De UvA waarschuwt algemeen dat meldingen op mobiele telefoons en laptops de concentratie kunnen verstoren. — Opgenomen in de UvA-informatie over geconcentreerd studeren. bron
- bevestigd Het is niet bewezen dat het verbod de leerprestaties verbetert. — Er is geen openbare effectmeting bij deze opleiding gevonden; de tekst formuleert dit als begrenzing van de beschikbare informatie. bron
Noot van de redactie
De maatregel en de genoemde motivatie zijn in openbare berichtgeving terug te vinden, maar er is geen publiek opleidingsbesluit of evaluatie gevonden. Daarom is de status insufficient_sources en zijn uitzonderingen en effecten nadrukkelijk niet ingevuld.Bronnen
- UvA verbiedt laptops, telefoons en tablets tijdens colleges — Netgebeurd, op basis van NOS-berichtgeving
- Geconcentreerd studeren — Universiteit van Amsterdam
- Regieplan digitalisering funderend onderwijs — Tweede Kamer