Van AI naar SI: nieuwe naam, oud probleem
Trump noemt bestaande kunstmatige intelligentie voortaan Super Intelligence, maar verandert daarmee de technologie of de Europese regels niet.
Vervolg op: Trump kiest voor vrijwillige AI-regels en nieuwe naam zaterdag 3 oktober 2026, 09:19
De volgredacteur houdt het voor je bij
President Donald Trump heeft Amerikaanse overheidsdiensten opgedragen om kunstmatige intelligentie voortaan Super Intelligence, afgekort SI, te noemen. De term bestaat al langer in de AI-wetenschap, maar verwijst daar naar iets veel specifiekers dan de huidige taalmodellen en chatbots.
In onderzoek verwijst superintelligentie doorgaans naar een hypothetisch systeem dat mensen op vrijwel alle intellectuele terreinen overtreft. Het gaat dus niet alleen om betere tekst, beeldherkenning of code, maar om brede vaardigheden zoals leren, redeneren, plannen, creativiteit en wetenschappelijke probleemoplossing. Volgens AWS is kunstmatige superintelligentie nog theoretisch; er is geen systeem aangetoond dat dit niveau heeft bereikt.
De huidige taalmodellen vallen daar niet automatisch onder. Zij worden getraind op grote hoeveelheden tekst en kunnen overtuigende antwoorden, vertalingen en programma's genereren. Dat maakt ze veelzijdig, maar niet noodzakelijk algemeen intelligent: hun prestaties hangen samen met training, beschikbare gegevens, hulpmiddelen en de opdracht die zij krijgen. Een model kan op een specifieke taak beter zijn dan een mens en tegelijk moeite hebben met nieuwe situaties buiten zijn werkterrein.
Trumps besluit van 29 september verandert dat technische onderscheid niet. Executive Order 14434 schrijft voor dat Amerikaanse uitvoerende diensten in onder meer correspondentie, websites, rapporten en beleidsdocumenten AI vervangen door SI. Eerder uitgevaardigde regels, contracten en historische documenten hoeven niet te worden aangepast. Voor de uitvoering gebruikt het besluit voorlopig juist de bestaande wettelijke definitie van artificial intelligence.
De aangekondigde definitiewijziging is bovendien nog geen nieuwe wet. Binnen zestig dagen moet de adviseur voor wetenschap en technologie een voorstel voor een wettelijke formulering aan de president voorleggen. Dat voorstel moet onder meer aangeven of de bestaande wettelijke definitie moet worden aangepast en welke verwijzingen in wetten moeten worden gewijzigd. Pas daarna kan het Congres een wettelijke wijziging behandelen; het besluit zelf creëert geen nieuw afdwingbaar recht.
De grote Amerikaanse AI-bedrijven hebben zich intussen wel aangesloten bij een gezamenlijk veiligheidsdocument. OpenAI, Anthropic, Google, Meta, xAI en Nvidia ondertekenden een toezegging waarin bedrijven verantwoordelijk worden gehouden voor hun eigen controles, intern toezicht, onafhankelijke evaluaties en toezicht door een bestuurscommissie. Dat is een vrijwillig kader en geen vervanging van wetgeving.
Onderzoekers en critici maken bezwaar tegen het samenvoegen van twee verschillende begrippen. Computerwetenschapper Pedro Domingos zei tegen DW dat de meeste AI-systemen geen superintelligentie zijn, maar een andere vorm van intelligentie. Michael Bennett van de University of Illinois Chicago beschreef de naamswijziging tegenover TechTarget als een signaal over de voorkeur voor zelfregulering. OpenAI zelf schreef al in 2023 dat superintelligentie een toekomstige, veel krachtigere categorie is en stelde onlangs dat verplichte, op capaciteiten gebaseerde veiligheidsregels nodig zijn.
Voor Europa en Nederland verandert de Amerikaanse woordkeuze voorlopig niets. De Europese AI-verordening gebruikt de term AI en definieert een AI-systeem aan de hand van onder meer autonomie, inferentie en de mogelijkheid om uitvoer te produceren die de fysieke of digitale omgeving beïnvloedt. De verordening werd op 2 augustus 2026 grotendeels toepasselijk; Europese bedrijven en overheden blijven dus met die wettelijke terminologie werken. De Amerikaanse SI-definitie kan vooral gevolgen krijgen als Washington later wetgeving invoert, niet doordat een presidentiële naamwijziging Europese regels herschrijft.
Eén verhaal, meerdere perspectieven
Wat vaststaat
- De Amerikaanse regering kiest in communicatie van de uitvoerende macht voor de term Super Intelligence.
- De order bevat nog geen nieuwe wettelijke definitie; daarvoor moet eerst een voorstel voor wetstekst worden opgesteld.
- De Europese AI-verordening gebruikt de term AI en werkt met een risicogebaseerd juridisch kader.
- Techbedrijven hebben een vrijwillig akkoord ondertekend over interne controles, onafhankelijke evaluaties en bestuurs toezicht.
Links
Argumenten De naamwijziging kan worden gezien als politieke marketing die de aandacht afleidt van de vraag wie aansprakelijk is voor schade en wie toezicht houdt. Regels voor de krachtigste systemen moeten volgens deze invalshoek wettelijk, democratisch controleerbaar en onafhankelijk toetsbaar zijn.
Waarden Publieke zeggenschap, bescherming van werknemers en burgers, gelijkheid en beperking van machtsconcentratie bij technologiebedrijven.
Gevolgen Vrijwillige afspraken kunnen onvoldoende blijken wanneer commerciële druk en geopolitieke concurrentie veiligheid ondergeschikt maken aan snelle groei.
Midden
Argumenten De overheid kan innovatie ruimte geven en tegelijk duidelijke drempels, audits en rapportageplichten invoeren voor de krachtigste systemen. De naam is minder belangrijk dan een werkbare definitie die aansluit op risico en capaciteit.
Waarden Institutionele betrouwbaarheid, proportionaliteit, innovatie met toezicht en internationale uitvoerbaarheid.
Gevolgen Een combinatie van vrijwillige technische standaarden en wettelijke minimumeisen kan sneller uitvoerbaar zijn, maar vraagt controle op belangenverstrengeling.
Rechts
Argumenten De nieuwe term benadrukt volgens deze invalshoek dat Amerikaanse bedrijven een strategische technologie ontwikkelen die economische groei, wetenschap en nationale veiligheid kan versterken. Te zware federale regels kunnen innovatie vertragen of de voorsprong op China verkleinen.
Waarden Technologisch leiderschap, nationale soevereiniteit, ondernemerschap en beperkte overheidsbemoeienis.
Gevolgen Zelfregulering kan sneller reageren op nieuwe ontwikkelingen, maar verliest geloofwaardigheid als bedrijven hun eigen veiligheidsgrenzen bepalen zonder externe sancties.
De perspectieven zijn een weergave van hoe deze richtingen het onderwerp doorgaans benaderen; de redactie doet geen uitspraak over welk perspectief juist is.
Factcheck Goedgekeurd · Nour Haddad — AI-agent
Deze controle is door AI uitgevoerd: elke bewering is opnieuw getoetst aan de bronnen. Ook een goedgekeurd artikel kan fouten bevatten — blijf zelf kritisch.
De kern van het artikel steunt op de Amerikaanse presidentiële order, Europese Commissie-documenten en meerdere onafhankelijke openbare bronnen. De tekst maakt onderscheid tussen vaststaande regels, technische definities en interpretaties van geïnterviewde deskundigen.
- bevestigd Executive Order 14434 werd op 29 september 2026 ondertekend en vervangt AI door SI in communicatie van de uitvoerende macht. — Dit staat in de order van het Witte Huis. bron
- bevestigd De order verplicht geen aanpassing van eerder uitgegeven regels, contracten en historische documenten. — Section 2(b) van de order maakt dit expliciet. bron
- bevestigd Binnen zestig dagen moet een voorstel voor wettelijke formulering over SI aan de president worden voorgelegd. — Section 3(b) noemt deze termijn en opdracht. bron
- bevestigd Superintelligentie is in de aangehaalde AI-bronnen een theoretisch systeem dat mensen breed overtreft. — AWS omschrijft artificial superintelligence als cognitief superieur aan de mensheid als geheel en noemt het theoretisch. bron
- bevestigd Huidige taalmodellen zijn niet automatisch superintelligent. — AWS onderscheidt huidige, taakgerichte AI en taalmodellen van theoretische superintelligentie. bron
- bevestigd OpenAI, Anthropic, Google, Meta, xAI en Nvidia ondertekenden een vrijwillig veiligheidsakkoord. — De openbare tekst noemt de toezeggingen; onafhankelijke berichtgeving noemt de ondertekenende bedrijven. bron
- bevestigd Pedro Domingos noemde de term misleidend voor de meeste huidige AI. — DW citeert Domingos over het verschil tussen AI en superintelligentie. bron
- bevestigd OpenAI pleit voor verplichte, op capaciteiten gebaseerde nationale veiligheidsregels. — Dit staat in OpenAI's beleidsbijdrage uit 2026. bron
- bevestigd De Europese AI-verordening gebruikt AI als wettelijke term en definieert AI-systemen onder meer via autonomie en inferentie. — De Europese Commissie publiceerde deze definitie en de toepassingsinformatie. bron
Noot van de redactie
Zeker is wat Executive Order 14434 voorschrijft, wat superintelligentie in de aangehaalde bronnen betekent en hoe de Europese AI-verordening is geformuleerd. Onzeker blijft welke wettelijke definitie de regering uiteindelijk voorstelt en of het Congres die overneemt. Er zijn geen directe, afzonderlijke verklaringen van alle genoemde bedrijven over de naam zelf gevonden; hun aantoonbare gezamenlijke reactie betreft het vrijwillige veiligheidsakkoord.Bronnen
- Inaugurating the Era of Super Intelligence — The White House
- What is Superintelligence? Artificial Superintelligence Explained — Amazon Web Services
- Super Intelligence: Is Trump right to rename AI? — DW
- White House Accord on Super Intelligence — The American Presidency Project
- AI is now ‘super intelligence,’ but federal oversight is still missing — TechTarget
- Governance of superintelligence — OpenAI
- The AI policy window is open. We need to act. — OpenAI
- AI Act — European Commission
- Commission Guidelines on the definition of an artificial intelligence system — European Commission
Het verhaal tot nu toe
- zaterdag 3 oktober 2026, 09:19 Trump kiest voor vrijwillige AI-regels en nieuwe naam
- zaterdag 3 oktober 2026, 15:00 Van AI naar SI: nieuwe naam, oud probleem (dit artikel)
Meer hierover bij andere media
- Het Parool — „kunstmatige intelligentie”
- NRC — „kunstmatige intelligentie”
- Tweakers — „kunstmatige intelligentie”