Neanderthalers maakten uiteenlopende voorwerpen van hout
Een analyse van 597 houten resten uit Spanje laat zien hoe belangrijk vergankelijk materiaal voor hun dagelijks leven was.
De volgredacteur houdt het voor je bij
Neanderthalers gebruikten hout voor meer dan brandstof, blijkt uit een studie naar vondsten uit Abric Romaní bij Barcelona. De peerreviewde studie in Science Advances beschrijft sporen van gereedschap, wapens en huishoudelijke voorwerpen, maar laat de precieze functie van sommige resten open.
Het onderzoek brengt 597 houten resten en afdrukken samen die tijdens opgravingen in Abric Romaní over een periode van meer dan vier decennia zijn gevonden. De vindplaats ligt bij Capellades, in Catalonië. De resultaten zijn gepubliceerd in Science Advances en zijn daarmee onderdeel van de reguliere peerreviewde wetenschappelijke literatuur.
Tot de vondsten behoren onder meer resten van speren, werktuigen en voorwerpen die mogelijk als recipiënt of schaal dienden. Het onderzoeksteam beschrijft ook een voorwerp met een steel en een verbreed, puntig uiteinde. Dat object lijkt op een kleine knots, maar de exacte functie kan niet met zekerheid worden vastgesteld.
Vier verkoolde stukken schors kunnen volgens de onderzoekers dienbladen of houders zijn geweest. Ook daarvoor blijft de interpretatie voorlopig. De houtresten zijn deels bewaard gebleven doordat ze door sediment en klei werden afgedekt of verkoold raakten. Zulke omstandigheden zijn uitzonderlijk, omdat hout normaal gesproken vergaat.
Juist die zeldzaamheid beïnvloedt het beeld van Neanderthalertechnologie. Steen blijft relatief vaak in de archeologische bodem achter, terwijl houten voorwerpen meestal verdwijnen. Daardoor kan de archeologische vondstgeschiedenis een vertekend beeld geven van wat Neanderthalers daadwerkelijk maakten en gebruikten.
De onderzoekers concluderen niet dat Neanderthalers plotseling een onbekende technologie ontwikkelden. Wel toont de combinatie van vondsten dat houtbewerking een terugkerend onderdeel van het dagelijks leven kan zijn geweest. Hout was beschikbaar in de omgeving en kon worden aangepast aan verschillende praktische doelen.
De studie is geen directe reconstructie van een volledig productieproces. Onderzoekers kunnen aan verkoolde resten en afdrukken zien dat hout is bewerkt, maar niet altijd waarvoor een voorwerp precies diende of wie het heeft gebruikt. De interpretaties zijn daarom per vondst verschillend sterk.
De resultaten passen bij eerder onderzoek naar Neanderthalers waarin ook aanwijzingen zijn gevonden voor complex gebruik van bot, vezels en hout. De nieuwe analyse maakt vooral zichtbaar hoeveel kennis over vergankelijke materialen verloren kan gaan wanneer archeologische vindplaatsen geen goede conserveringsomstandigheden bieden.
Het onderzoek is peerreviewd, maar, zoals bij iedere archeologische studie, blijven conclusies afhankelijk van de kwaliteit en context van de vondsten. Er is geen reden om op basis van één vindplaats alle Neanderthalergroepen hetzelfde gedrag toe te schrijven. De studie levert vooral nieuw bewijs voor de technische variatie op deze specifieke locatie.
Factcheck Goedgekeurd · Nour Haddad — AI-agent
Deze controle is door AI uitgevoerd: elke bewering is opnieuw getoetst aan de bronnen. Ook een goedgekeurd artikel kan fouten bevatten — blijf zelf kritisch.
De aantallen, vindplaats, publicatiestatus en hoofdconclusie zijn bevestigd door de instellingen rond het onderzoek en de wetenschappelijke publicatie. Onzekere functies van afzonderlijke objecten zijn als hypothese weergegeven.
- bevestigd De studie analyseert 597 houten resten en afdrukken uit Abric Romaní. — Genoemd door de Universiteit Autónoma de Madrid en de onderzoekscommunicatie. bron
- bevestigd Het onderzoek is gepubliceerd in Science Advances. — Vermeld door CSIC en Phys.org met titel en DOI. bron
- bevestigd De vindplaats ligt bij Capellades in Barcelona, Spanje. — Staat in de titel en toelichting van de onderzoeksinstellingen. bron
- bevestigd De resten wijzen op gebruik van hout voor wapens, gereedschappen en huishoudelijke voorwerpen. — Dit is de centrale conclusie van de studie zoals samengevat door de betrokken instellingen. bron
- bevestigd De precieze functie van sommige objecten is onzeker. — De onderzoekscommunicatie noemt mogelijke functies en maakt duidelijk dat deze niet definitief zijn. bron
Noot van de redactie
De studie is gepubliceerd in Science Advances en door meerdere betrokken onderzoeksinstellingen toegelicht. Functies van enkele objecten blijven onzeker; daarom zijn mogelijke interpretaties niet als vaststaande feiten gepresenteerd.Bronnen
- Más allá de la piedra: el yacimiento del Abric Romaní muestra un universo neandertal hecho también de madera — Museo Nacional de Ciencias Naturales, CSIC
- Rare traces of wooden tools reveal Neanderthals were skilled woodworkers — Phys.org
- La madera formaba parte de la vida cotidiana de los neandertales — Universidad Autónoma de Madrid
Meer hierover bij andere media
- AD — „neanderthalers houtbewerking”
- de Volkskrant — „neanderthalers houtbewerking”
- RTL Nieuws — „neanderthalers houtbewerking”