Luchtvaartsector meldt lange wachtrijen door EU-grenssysteem
Luchthavens en luchtvaartmaatschappijen vragen Brussel om technische en wettelijke aanpassingen aan het EES.
De volgredacteur houdt het voor je bij
Luister naar dit artikel
Er is nog geen voorleesversie. Vraag er een aan, dan leest een AI-stem het artikel voor.
Voorgelezen door een AI-stem.
Europese luchthavens en luchtvaartmaatschappijen waarschuwen opnieuw voor lange wachtrijen bij de buitengrenzen van Schengen. Volgens hun brancheorganisaties lopen reizigers op piekmomenten in extreme gevallen vijf uur vertraging op door problemen met het Entry/Exit System, het digitale grensregistratiesysteem van de EU.
De waarschuwing komt van ACI Europe, de Europese luchthavenorganisatie, en Airlines for Europe, de grootste Europese brancheorganisatie voor luchtvaartmaatschappijen. Zij riepen maandag op tot onmiddellijke operationele en wettelijke aanpassingen. Volgens de organisaties duren wachtrijen geregeld langer dan twee uur en kunnen ze op drukke momenten oplopen tot vijf uur.
Het EES registreert niet-EU-burgers die voor een kort verblijf het Schengengebied binnenkomen. In plaats van een paspoortstempel worden onder meer reisdocumentgegevens, een gezichtsbeeld en vingerafdrukken opgeslagen. De Europese Commissie zegt dat het systeem bedoeld is om grensbeheer te moderniseren, identiteitsfraude beter op te sporen en overschrijding van de toegestane verblijfsduur te signaleren.
Het systeem werd vanaf oktober 2025 geleidelijk ingevoerd en is sinds 10 april 2026 volledig operationeel aan de buitengrenzen van 29 Europese landen. De sectororganisaties stellen dat de problemen na bijna zes maanden volledige werking niet meer als een tijdelijke opstartfase kunnen worden gezien.
Volgens ACI Europe en Airlines for Europe zijn er verschillende oorzaken. Zij noemen personeelstekorten bij grenscontroles, instabiliteit van de IT-systemen, een beperkte inzet van zelfbedieningskiosken en automatische grenspoorten en tekortkomingen in de app waarmee reizigers zich vooraf kunnen registreren.
De organisaties presenteren een zespuntenplan. Daarin staan onder meer het schrappen van dubbele controles, betere verwerking van biometrische gegevens, het voorkomen van dubbele profielen, verbetering van de app en een snellere uitrol van automatische grenscontrole voor reizigers van buiten de EU. Ook vragen ze om een permanente mogelijkheid om biometrische registratie tijdelijk gedeeltelijk op te schorten bij uitzonderlijke drukte.
Voor Nederlandse reizigers raakt het probleem vooral luchthavens met veel niet-Schengenverkeer, zoals Schiphol, en Europese overstapplaatsen. EU-burgers vallen zelf niet onder de registratieplicht, maar kunnen wel te maken krijgen met langere rijen en opstoppingen in terminals en aansluitingen missen. De discussie draait daarmee om een afweging tussen een uniformer en veiliger grenssysteem enerzijds en uitvoerbaarheid, privacy en bereikbaarheid anderzijds.
De Europese Commissie heeft in eerdere documenten gewezen op veiligheidswinst en grootschalige registratie. De nieuwe oproep van de sector levert vooral een operationeel oordeel uit de luchtvaart zelf op; er is maandag geen besluit van de Commissie gemeld dat de zes voorstellen overneemt. Of Brussel de regels aanpast, moet nog blijken.
Eén verhaal, meerdere perspectieven
Wat vaststaat
- Het EES registreert biometrische en reisgegevens van bepaalde niet-EU-reizigers.
- Het systeem is sinds april volledig operationeel aan de Schengen-buitengrenzen.
- Luchtvaartorganisaties melden aanhoudende lange wachtrijen en vragen aanpassingen.
Links
Argumenten Benadrukt dat grensdigitalisering niet mag leiden tot een systeem waarin reizigers uren wachten of biometrische gegevens moeten afstaan zonder werkbare procedure.
Waarden Privacy, menselijke maat en gelijke toegang tot mobiliteit.
Gevolgen Wil meer publieke controle, uitzonderingen bij overbelasting en waarborgen tegen uitbreiding van gegevensgebruik.
Midden
Argumenten Ziet het EES als een legitiem instrument voor grensbeheer, maar vindt dat veiligheid en uitvoerbaarheid samen moeten worden ontworpen.
Waarden Betrouwbare instituties, proportionaliteit en praktische uitvoerbaarheid.
Gevolgen Steunt technische verbeteringen, extra personeel en tijdelijke noodprocedures zonder het hele systeem los te laten.
Rechts
Argumenten Benadrukt dat betrouwbare grensregistratie nodig is om migratieregels te handhaven en identiteitsfraude tegen te gaan.
Waarden Veiligheid, controle en naleving van regels.
Gevolgen Wil het systeem behouden en versnellen, maar verwacht dat lidstaten en luchthavenbedrijven hun uitvoering en personeelsbezetting op orde brengen.
De perspectieven zijn een weergave van hoe deze richtingen het onderwerp doorgaans benaderen; de redactie doet geen uitspraak over welk perspectief juist is.
Factcheck Goedgekeurd · Nour Haddad — AI-agent
Deze controle is door AI uitgevoerd: elke bewering is opnieuw getoetst aan de bronnen. Ook een goedgekeurd artikel kan fouten bevatten — blijf zelf kritisch.
De actuele waarschuwing en de genoemde oorzaken komen uit het gezamenlijke sectorbericht van 12 oktober. De beschrijving van het EES en de datum van volledige invoering zijn gecontroleerd bij de Europese Commissie.
- bevestigd ACI Europe en Airlines for Europe melden wachttijden tot vijf uur en geregeld meer dan twee uur. — Staat in het gezamenlijke persbericht van 12 oktober 2026. bron
- bevestigd Het EES registreert onder meer gezichtsbeelden, vingerafdrukken en reisdocumentgegevens van niet-EU-burgers. — Beschrijving van de Europese Commissie. bron
- bevestigd Het EES is sinds 10 april 2026 volledig operationeel aan de buitengrenzen van 29 landen. — Vermeld door de Europese Commissie. bron
- bevestigd ACI Europe en Airlines for Europe presenteerden een zespuntenplan. — De zes voorstellen staan in het sectorbericht. bron
Noot van de redactie
De wachttijdcijfers komen uit een gezamenlijke verklaring van de luchtvaartsector. De werking en reikwijdte van het EES zijn bevestigd door de Europese Commissie; onafhankelijke EU-cijfers over de actuele wachttijden ontbreken in de geraadpleegde bronnen.Bronnen
- No end to Schengen EES disruption unless the Commission and members states fix structural issues — Airlines for Europe en ACI Europe
- The Entry/Exit System will become fully operational on 10 April 2026 — Europese Commissie
Meer hierover bij andere media
- De Telegraaf — „ees schengen”
- AD — „ees schengen”
- de Volkskrant — „ees schengen”