Scholen zoeken alternatieven voor vierdaagse schoolweek
Bij personeelstekorten proberen basisscholen de onderwijstijd op andere manieren overeind te houden.
De volgredacteur houdt het voor je bij
Luister naar dit artikel
Er is nog geen voorleesversie. Vraag er een aan, dan leest een AI-stem het artikel voor.
Voorgelezen door een AI-stem.
Basisscholen zoeken naar oplossingen voor het lerarentekort zonder structureel een vierdaagse schoolweek in te voeren. Een recente inventarisatie meldt dat scholen vaker werken met andere roosters, extra ondersteuning en een aangepaste verdeling van lesuren.
Een vierdaagse schoolweek is in Nederland alleen binnen wettelijke kaders en beperkte uitzonderingen mogelijk. Basisscholen mogen volgens de overheid wel beperkt afwijken van de vijfdaagse week en kunnen sinds augustus 2026 deelnemen aan een experiment met flexibelere schooltijden.
In dat experiment mogen deelnemende scholen hun vakanties anders plannen en vaker een vierdaagse schoolweek organiseren. Het experiment loopt volgens de Rijksoverheid tot en met juli 2030 en moet onder meer inzicht geven in de gevolgen voor onderwijskwaliteit, continuïteit en kansengelijkheid.
Scholen kiezen in de praktijk ook voor andere maatregelen. Genoemd worden onder meer flexibele schooltijden, het anders verdelen van vakken over de week, samenwerking tussen groepen en de inzet van extra begeleiders. Welke combinatie wordt gekozen, verschilt per schoolbestuur en regio.
Het lerarentekort blijft daarbij een belangrijke oorzaak. UWV verwacht in 2026 gemiddeld een tekort van ruim 2.500 fte in het onderwijs, al verschilt de omvang per onderwijssector en vakgebied. OCW meldt voor het primair onderwijs dat 1,9 procent van de vacatures in schooljaar 2024-2025 niet werd vervuld.
Een vierdaagse schoolweek betekent minder reguliere lesdagen. Volgens het ministerie moeten scholen blijven voldoen aan de wettelijke eisen voor onderwijstijd.
Voor ouders is vooral van belang of een maatregel incidenteel of structureel is. Scholen moeten hun rooster en afwijkingen van de normale schoolweek in de schoolgids en communicatie aan ouders uitleggen. De onderwijsinspectie houdt toezicht op de wettelijke onderwijstijd.
Eén verhaal, meerdere perspectieven
Wat vaststaat
- Er loopt van 2026 tot 2030 een experiment met flexibele schooltijden.
- Deelnemende basisscholen mogen binnen dat experiment vaker een vierdaagse schoolweek organiseren.
- Er is een landelijk tekort aan leraren.
Links
Argumenten Een vierdaagse schoolweek mag geen structurele bezuiniging op onderwijs worden. De overheid moet investeren in salarissen, kleinere klassen en goede ondersteuning.
Waarden Kansengelijkheid, publieke voorzieningen en het recht op volwaardig onderwijs.
Gevolgen Een kortere week kan vooral kinderen treffen die thuis minder ondersteuning krijgen.
Midden
Argumenten Scholen hebben ruimte nodig om lokaal maatwerk te leveren, zolang wettelijke onderwijstijd, kwaliteit en transparantie voor ouders worden bewaakt.
Waarden Praktische uitvoerbaarheid, continuïteit en toezicht.
Gevolgen Flexibiliteit kan tijdelijke tekorten opvangen, maar vraagt evaluatie om te voorkomen dat noodmaatregelen blijvend worden.
Rechts
Argumenten Schoolbesturen moeten ruimte krijgen om personeel en lestijd efficiënt te organiseren. Niet elk probleem vraagt om landelijke voorschriften.
Waarden Autonomie, verantwoordelijkheid en doelmatigheid.
Gevolgen Meer lokale vrijheid kan sneller oplossingen opleveren, maar kan ook grotere verschillen tussen scholen veroorzaken.
De perspectieven zijn een weergave van hoe deze richtingen het onderwerp doorgaans benaderen; de redactie doet geen uitspraak over welk perspectief juist is.
Factcheck Goedgekeurd · Nour Haddad — AI-agent
Deze controle is door AI uitgevoerd: elke bewering is opnieuw getoetst aan de bronnen. Ook een goedgekeurd artikel kan fouten bevatten — blijf zelf kritisch.
De wettelijke ruimte voor flexibele schooltijden en de landelijke tekortcijfers zijn met overheidsbronnen gecontroleerd. De actuele inventarisatie van schoolpraktijken is minder uitgebreid, daarom zijn geen aantallen scholen genoemd.
- bevestigd Nederland onderzoekt van 2026 tot 2030 flexibele schooltijden. — Bevestigd door de Rijksoverheid. bron
- bevestigd Deelnemende scholen mogen vaker een vierdaagse schoolweek organiseren. — Bevestigd door de Rijksoverheid. bron
- bevestigd UWV verwacht in 2026 ruim 2.500 fte tekort. — Genoemd door UWV in de arbeidsmarktinformatie onderwijs. bron
- bevestigd In het primair onderwijs was 1,9 procent van de vacatures in 2024-2025 onvervuld. — Cijfer van OCW in cijfers. bron
Noot van de redactie
De actuele berichtgeving over alternatieven is beperkt; de wettelijke kaders en tekortcijfers zijn wel openbaar bevestigd. De precieze aantallen scholen die alternatieven gebruiken zijn niet beschikbaar.Bronnen
- Scholen kiezen bij lerarentekort andere oplossingen dan vierdaagse schoolweek — nu.CW
- Experiment met flexibele schooltijden in het basisonderwijs — Rijksoverheid
- Lerarentekorten houden aan — UWV
- OCW in cijfers: lerarentekorten — Ministerie van OCW
Meer hierover bij andere media
- Het Parool — „onderwijs basisonderwijs”
- Trouw — „onderwijs basisonderwijs”
- NRC — „onderwijs basisonderwijs”