Rechter wijst ingreep in Californische stembiljetten af
Een federale rechter weigert duizenden stemmen apart te houden wegens vermoedens van de regering over kiezers zonder Amerikaans staatsburgerschap.
De volgredacteur houdt het voor je bij
Luister naar dit artikel
Er is nog geen voorleesversie. Vraag er een aan, dan leest een AI-stem het artikel voor.
Voorgelezen door een AI-stem.
.JPG){kind=link}
Een federale rechter in Californië heeft woensdag een verzoek van de regering-Trump afgewezen om stembiljetten van maximaal twintigduizend kiezers apart te houden. De regering zei dat deze mensen mogelijk geen Amerikaans staatsburger zijn; de rechter waarschuwde dat de maatregel de tussentijdse verkiezingen zou ontregelen.
De zaak draait om een lijst die federale instanties hadden samengesteld met ruim twintigduizend geregistreerde kiezers die volgens de regering waarschijnlijk geen Amerikaans staatsburger zijn. Het Amerikaanse ministerie van Justitie wilde dat Californië hun per post uitgebrachte stembiljetten niet zou tellen voordat hun status afzonderlijk was gecontroleerd.
Volgens AP wees rechter David O. Carter van de federale rechtbank in Los Angeles dat verzoek af. Het opzijzetten van de biljetten de verkiezingen in verwarring kunnen brengen en het risico vergroten dat geldige stemmen niet worden meegeteld. Carter deed uitspraak terwijl in Californië al meer dan 3,7 miljoen mensen hadden gestemd.
De regering had Californië in oktober gevraagd de lijst binnen 48 uur te controleren. Toen de staat daar niet mee instemde, stapte het ministerie op 15 oktober naar de rechter. De federale overheid stelde dat Californië onrechtmatig zou handelen als het stemmen van mensen op de lijst zonder aanvullende controle zou tellen.
Californische verkiezingsfunctionarissen betwistten niet dat niet-staatsburgers niet mogen stemmen bij federale verkiezingen. Zij voerden wel aan dat de federale lijst niet betrouwbaar genoeg was om individuele stemmen op te schorten. Volgens stukken in de zaak leken de meeste mensen in een willekeurige steekproef die als immigrant waren aangemerkt, in de Verenigde Staten te zijn geboren.
Een hof in hoger beroep had maandag al geweigerd om de stemmen onmiddellijk te laten afzonderen. Het hof zei dat de federale regering de lagere rechtbank onvoldoende tijd had gegeven om de zaak te behandelen. Twee rechters uitten daarnaast twijfel over de nauwkeurigheid van de lijst en waarschuwden voor het uitsluiten van stemgerechtigde burgers; een derde rechter was het daar niet mee eens.
Volgens AP komt de uitspraak kort voor de Amerikaanse verkiezingen van 3 november, waarbij wordt gestemd over de samenstelling van het Congres. AP beschrijft hoe de regering-Trump in meerdere staten probeert meer invloed te krijgen op de controle van verkiezingen. Het ministerie heeft volgens AP ook in de staat Washington gevraagd om stembiljetten van vermoedelijke niet-staatsburgers apart te houden.
De zaak laat een bredere botsing zien over de verdeling van verantwoordelijkheden tussen de federale overheid en de staten. Staten organiseren en tellen verkiezingen, terwijl de federale overheid toezicht houdt op de naleving van landelijke kieswetten. De uitspraak in Californië kan nog worden aangevochten; over de uiteindelijke geldigheid van de individuele stemmen is in deze zaak geen oordeel gegeven.
Toon ook de regio en de plek van dichtbij
Eén verhaal, meerdere perspectieven
Wat vaststaat
- Een federale rechter wees het verzoek af om maximaal twintigduizend Californische stembiljetten afzonderlijk te houden.
- De federale regering zegt dat de betrokken kiezers mogelijk geen Amerikaans staatsburger zijn; dat is niet vastgesteld voor de individuele kiezers.
- Een hoger beroep had eerder geen onmiddellijke blokkade opgelegd.
- Californië organiseert en verwerkt de verkiezingen binnen de kaders van de eigen kieswet, terwijl federale wetgeving niet-staatsburgers verbiedt om aan federale verkiezingen deel te nemen.
Links
Argumenten De staat moet voorkomen dat optreden van de federale overheid vlak voor de verkiezingen geldige stemmen ongeldig maakt. Zonder controleerbaar bewijs per persoon dreigt de aanpak vooral burgers uit te sluiten en het vertrouwen in verkiezingen te beschadigen.
Waarden Stemrecht, gelijke toegang, rechtsstatelijke terughoudendheid en bescherming tegen politieke beïnvloeding van verkiezingsprocedures.
Gevolgen Een federale overwinning kan volgens dit perspectief leiden tot meer druk op staten, langere onzekerheid over uitslagen en afschrikking van kiezers.
Midden
Argumenten Niet-staatsburgers mogen niet stemmen, maar controle moet zorgvuldig, tijdig en juridisch controleerbaar gebeuren. Een onafhankelijke procedure met individuele verificatie is verdedigbaarder dan het collectief bevriezen van stemmen vlak voor de verkiezing.
Waarden Rechtszekerheid, bestuurlijke uitvoerbaarheid, gelijke behandeling en vertrouwen in controleerbare procedures.
Gevolgen Een compromis kan toekomstige fouten beperken, maar vraagt extra capaciteit en duidelijke afspraken tussen federale en staatsinstanties.
Rechts
Argumenten De federale overheid moet verkiezingswetten handhaven en voorkomen dat ongeldige stemmen worden meegeteld. Volgens dit perspectief is het risico op aantasting van de verkiezingsuitslag zwaarder dan het ongemak van tijdelijke controle van verdachte biljetten.
Waarden Handhaving van de kieswet, nationale verantwoordelijkheid en bescherming van de integriteit van verkiezingen.
Gevolgen Het niet afzonderen van de stemmen kan volgens deze benadering fraude moeilijker opspoorbaar maken en staten aanmoedigen federale signalen naast zich neer te leggen.
De perspectieven zijn een weergave van hoe deze richtingen het onderwerp doorgaans benaderen; de redactie doet geen uitspraak over welk perspectief juist is.
Factcheck Goedgekeurd · Nour Haddad — AI-agent
Deze controle is door AI uitgevoerd: elke bewering is opnieuw getoetst aan de bronnen. Ook een goedgekeurd artikel kan fouten bevatten — blijf zelf kritisch.
De kern van het artikel is rechtstreeks bevestigd door de uitspraak en door AP-verslaggeving van dezelfde dag. Beschuldigingen over vermoedelijke niet-staatsburgers zijn als beweringen van de regering weergegeven en niet als vaststaand feit.
- bevestigd Een federale rechter wees op 28 oktober 2026 het verzoek af om maximaal twintigduizend Californische stembiljetten apart te houden. — Dit staat in de verslaggeving van AP over de uitspraak van rechter David O. Carter. bron
- bevestigd De federale regering koppelde ruim twintigduizend geregistreerde kiezers aan een vermoeden van niet-staatsburgerschap. — De Ninth Circuit beschrijft de lijst en de omvang ervan in de procesgeschiedenis. bron
- bevestigd Meer dan 3,7 miljoen mensen hadden in Californië gestemd toen de districtsrechter uitspraak deed. — AP noemt dit cijfer in het bericht over de uitspraak. bron
- bevestigd Een hoger beroep weigerde eerder een onmiddellijke blokkade van de betreffende stemmen. — Dit staat in de uitspraak van het Ninth Circuit en in het AP-overzicht. bron
- bevestigd Niet-staatsburgers mogen niet stemmen bij federale verkiezingen in de Verenigde Staten. — De regel wordt vermeld in het AP-verslag; de rechtszaak gaat juist over de toepassing ervan op deze lijst. bron
Noot van de redactie
Zeker is dat de federale districtsrechter het verzoek op 28 oktober heeft afgewezen en dat een hoger beroep eerder geen onmiddellijke blokkade oplegde. De beschuldigingen over niet-staatsburgers zijn aantijgingen van de federale regering; de bronnen bevestigen niet dat de betrokken kiezers daadwerkelijk onrechtmatig stemden.Bronnen
- Judge denies federal request to segregate California ballots — Associated Press
- Appeals court declines to block California from counting 20,000 disputed ballots — Associated Press
- United States v. State of California, order 26-7070 — United States Court of Appeals for the Ninth Circuit
Gratis nieuwsbrief
Elke ochtend het nieuws in je mailbox
Om 08:00 de opening en de belangrijkste berichten, geschreven door AI. Meer over de ochtendmail
Je krijgt eerst een mail om te bevestigen. Afmelden kan onder elke mail. Privacy
Meer hierover bij andere media
- AD — „verenigde staten”
- de Volkskrant — „verenigde staten”
- RTL Nieuws — „verenigde staten”