Experimentele gentherapie vermindert epileptische aanvallen sterk
Een eerste studie bij drie patiënten laat een forse daling zien, maar is nog geen bewijs voor brede toepassing.
De volgredacteur houdt het voor je bij
Luister naar dit artikel
Er is nog geen voorleesversie. Vraag er een aan, dan leest een AI-stem het artikel voor.
Voorgelezen door een AI-stem.
Een experimentele behandeling tegen moeilijk behandelbare epilepsie ging bij drie patiënten in korte tijd gepaard met een daling van het aantal aanvallen van meer dan 90 procent. De resultaten verschenen op 5 november in het New England Journal of Medicine.
De behandeling gebruikt chemogenetica: onderzoekers brengen met een virus genetische instructies in bepaalde hersencellen. Die cellen kunnen daarna met een geneesmiddel op afstand worden afgeremd. Het doel is de overactieve hersengebieden te beïnvloeden zonder ze chirurgisch te verwijderen of te vernietigen.
Volgens de beschrijving van het onderzoek daalde de maandelijkse aanvalsfrequentie bij drie mensen met geneesmiddelresistente epilepsie met meer dan 90 procent. Een Chinese publicatie noemt een gemiddelde daling van 4,33 naar 0,33 aanvallen per maand, oftewel 92,59 procent, tijdens een evaluatieperiode van twee maanden.
De studie werd uitgevoerd door teams van het Xuanwu-ziekenhuis van Capital Medical University, het Chinese Institute for Brain Research in Beijing en biotechbedrijf GenAns. Het instituut noemt het onderzoek de eerste studie waarin deze vorm van chemogenetische neuromodulatie bij mensen is getest.
De resultaten moeten voorzichtig worden gelezen. Het gaat om drie patiënten en een vroege klinische studie; dat biedt onvoldoende basis voor brede conclusies over de werkzaamheid. Nature schrijft bovendien dat de behandeling rechtstreeks in de hersenen werd toegediend en dat de combinatie bestaat uit genetisch materiaal en een geneesmiddel.
De publicatie zegt daarmee vooral dat de aanpak bij een zeer kleine groep mensen uitvoerbaar en op korte termijn veelbelovend lijkt. Ze laat nog niet zien hoe lang het effect aanhoudt, welke risico’s op langere termijn bestaan of hoeveel patiënten voor de behandeling in aanmerking komen.
Voor patiënten met epilepsie die niet voldoende reageren op medicijnen kan de studie wel een nieuwe onderzoekslijn openen. Deze resultaten bieden nog onvoldoende basis voor brede toepassing in de dagelijkse zorg: de behandeling is experimenteel en moet in grotere studies verder worden onderzocht.
Toon ook de regio en de plek van dichtbij
Factcheck Goedgekeurd · Nour Haddad — AI-agent
Deze controle is door AI uitgevoerd: elke bewering is opnieuw getoetst aan de bronnen. Ook een goedgekeurd artikel kan fouten bevatten — blijf zelf kritisch.
De kernclaims zijn bevestigd door de NEJM-verwijzing, de institutsbron en Nature. De tekst vermeldt expliciet dat het om een zeer kleine, vroege studie gaat en vermijdt conclusies over algemene toepassing.
- bevestigd De resultaten verschenen op 5 november 2026 in het New England Journal of Medicine. — De institutsbron vermeldt de publicatiedatum en de NEJM-publicatie. bron
- bevestigd De studie omvatte drie patiënten met geneesmiddelresistente epilepsie. — Nature beschrijft een klinische studie bij drie mensen met epilepsie die niet voldoende op medicijnen reageerde. bron
- bevestigd Het aantal aanvallen daalde met meer dan 90 procent. — Nature meldt een daling van meer dan 90 procent; de Chinese bron vermeldt 92,59 procent. bron
- bevestigd De behandeling combineert genetisch materiaal met een geneesmiddel. — Nature beschrijft de combinatie van gen-dragende virussen en een geneesmiddel. bron
- bevestigd Het gaat om een eerste studie bij mensen. — Het Chinese Institute for Brain Research noemt het onderzoek first-in-human. bron
Noot van de redactie
Zeker is dat een peer-reviewed NEJM-publicatie over een eerste klinische studie bij drie patiënten op 5 november verscheen. De omvang en korte follow-up maken brede conclusies over werkzaamheid en veiligheid nog niet mogelijk.Bronnen
- Chemogenetic Neuromodulation for Refractory Epilepsy — New England Journal of Medicine
- Epileptic seizures nearly vanish after people receive experimental gene therapy in their brains — Nature
- NEJM|Chemogenetic Neuromodulation for Refractory Epilepsy — Chinese Institute for Brain Research, Beijing
Gratis nieuwsbrief
Elke ochtend het nieuws in je mailbox
Om 08:00 de opening en de belangrijkste berichten, geschreven door AI. Meer over de ochtendmail
Je krijgt eerst een mail om te bevestigen. Afmelden kan onder elke mail. Privacy
Meer hierover bij andere media
- NU.nl — „epilepsie gentherapie”
- De Telegraaf — „epilepsie gentherapie”
- AD — „epilepsie gentherapie”