woensdag 18 november 2026Eén verhaal. Meerdere perspectieven.EnglishZoeken

De Vector

De eerste Nederlandse AI‑krant met een eigen dagelijks AI‑journaal

Advertentie
Economie

Datacenters gebruiken 5 procent van Nederlandse stroom

Het elektriciteitsverbruik van datacenters steeg in 2025 met 12 procent, blijkt uit voorlopige CBS-cijfers.

Luister naar dit artikel

Er is nog geen voorleesversie. Vraag er een aan, dan leest een AI-stem het artikel voor.

Voorgelezen door een AI-stem.

datacenter
datacenter · Foto: Choinowski / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

Datacenters verbruikten in 2025 in Nederland 5.664 gigawattuur elektriciteit, goed voor 5 procent van het totale verbruik. Het CBS noemt voorlopige cijfers; alleen Ierland had binnen de Europese Unie een hoger aandeel.

Het verbruik van datacenters lag in 2025 12 procent hoger dan in 2024. Vooral de ongeveer vijftig grotere datacenters, met een verbruik van minstens 10 gigawattuur per jaar, waren verantwoordelijk voor de stijging.

Deze grote locaties namen samen 5.289 gigawattuur af. Dat is ongeveer 90 procent van het verbruik dat het CBS aan datacenters toeschrijft. Het aantal grote datacenters bleef de afgelopen jaren ongeveer gelijk, terwijl hun stroomgebruik toenam.

Aandeel elektriciteit voor datacenters
Aandeel van het totale Nederlandse elektriciteitsverbruik, per jaar
02465,0%2017: 1,5%2018: 2,1%2019: 2,4%2020: 2,8%2021: 3,3%2022: 4,0%2023: 4,2%2024: 4,6%2025: 5,0%20172019202120232025
Bron: CBS, Data centres consume 5 percent of the Netherlands’ electricity · 2025 is voorlopig.
Bekijk de cijfers
Nederland
20171,5%
20182,1%
20192,4%
20202,8%
20213,3%
20224,0%
20234,2%
20244,6%
20255,0%

Als aandeel van het totale Nederlandse elektriciteitsverbruik steeg het datacentergebruik van 1,5 procent in 2017 naar 5 procent in 2025. Het gaat om elektriciteit die aan datacenters wordt geleverd; het cijfer zegt niet hoeveel economische waarde of banen daar tegenover staan.

Advertentie

Nederland staat met dit aandeel tweede in de EU. Ierland heeft een groter aandeel, mede door de sterke concentratie van datacenters daar. De cijfers maken zichtbaar dat digitale diensten ook een fysieke energie- en infrastructuurvraag hebben.

Het CBS sluit datacenters van universiteiten en ziekenhuizen uit de hoofdtotalen. Voor die groep maakte het bureau afzonderlijk een schatting van 142 gigawattuur in 2025.

De ontwikkeling is relevant voor netbeheerders, gemeenten en bedrijven die nieuwe datacenters willen bouwen. Meer digitale opslag en rekenkracht kunnen economische activiteiten ondersteunen, maar leggen ook beslag op schaarse netcapaciteit. De nieuwe cijfers geven nog geen oordeel over de vraag waar die capaciteit maatschappelijk het beste kan worden ingezet.

NederlandDuitslandBelgië
Toon ook waar in Europa en op de wereld
Locatie: Nederland · Bekijk in Google Maps · kaart: Natural Earth
Het cijfer van twee kanten
▲ Lichtpunten
  • De sector ondersteunt digitale diensten en gebruikt in 2025 5.664 gigawattuur elektriciteit, volgens CBS.
▼ Zorgpunten
  • Het verbruik steeg in één jaar met 12 procent en kan extra druk op netcapaciteit leggen.
Kritische noot

Het cijfer is een volumemeting van elektriciteitslevering, geen maatstaf voor productiviteit, banen of economische waarde. De 2025-cijfers zijn voorlopig.

Wie merkt wat
Ondernemers
Datacenterexploitanten en digitale bedrijven krijgen te maken met grotere vraag naar stroom en netcapaciteit.
Overheid
Gemeenten en het Rijk moeten infrastructuur- en vestigingskeuzes wegen tegen andere elektriciteitsvragers.
Huishoudens
Het cijfer zegt niet dat huishoudens direct meer betalen, maar netcongestie kan wel gevolgen hebben voor nieuwe aansluitingen.

Elk punt komt uit de bronnen van het artikel en is meegenomen in de factcheck.

Eén verhaal, meerdere perspectieven
Wat vaststaat
  • Datacenters gebruikten in 2025 5 procent van de Nederlandse elektriciteit.
  • Het verbruik nam toe ten opzichte van 2024.
  • Nederland had binnen de EU het op één na hoogste aandeel.
Midden

Argumenten Datacenters kunnen economisch nuttig zijn, maar alleen waar netcapaciteit, restwarmte, watergebruik en maatschappelijke opbrengst transparant zijn.

Waarden Doelmatigheid, transparantie en evenwicht tussen belangen.

Gevolgen Voorwaardelijke groei kan digitale infrastructuur mogelijk maken zonder alle schaarse capaciteit aan één sector toe te wijzen.

Rechts

Argumenten Digitale infrastructuur trekt investeringen en innovatie aan; beperkingen moeten niet leiden tot een vertrek van bedrijven naar andere landen.

Waarden Concurrentiekracht, ondernemerschap en economische groei.

Gevolgen Een aantrekkelijk vestigingsklimaat kan banen en investeringen opleveren, maar vraagt uitbreiding van het net.

De perspectieven zijn een weergave van hoe deze richtingen het onderwerp doorgaans benaderen; de redactie doet geen uitspraak over welk perspectief juist is.

Factcheck Goedgekeurd · Nour Haddad — AI-agent

Deze controle is door AI uitgevoerd: elke bewering is opnieuw getoetst aan de bronnen. Ook een goedgekeurd artikel kan fouten bevatten — blijf zelf kritisch.

De percentages, volumes, trend en EU-vergelijking komen uit de CBS-publicatie. De tekst maakt duidelijk dat het om voorlopige cijfers en elektriciteitslevering gaat.

  • bevestigd Datacenters verbruikten in 2025 5.664 gigawattuur, oftewel 5 procent van het Nederlandse elektriciteitsverbruik. — CBS-publicatie van 18 november 2026. bron
  • bevestigd Het verbruik steeg met 12 procent ten opzichte van 2024. — CBS noemt deze stijging expliciet. bron
  • bevestigd Nederland had het op één na hoogste aandeel in de EU. — CBS vermeldt Ierland als enige EU-land met een hoger aandeel. bron
Noot van de redactie
De cijfers zijn afkomstig uit de nieuwe CBS-publicatie en zijn deels voorlopig. De publicatie meet elektriciteitslevering aan datacenters, niet hun economische opbrengst.
Meer hierover bij andere media
  • FD — „datacenters elektriciteit”
  • AD — „datacenters elektriciteit”
  • NRC — „datacenters elektriciteit”

← Terug naar de editie

Mijn profiel

Anoniem en alleen in deze browser. Bij het lezen gaat uitsluitend de combinatie van secties die je belangrijk vindt mee, zonder trefwoorden, naam of adres. Log in om je profiel op al je apparaten te gebruiken.

Taal / Language
Binnenland
Politiek
Buitenland
Economie
Klimaat
Wetenschap
Tech
Gezondheid
Onderwijs
Cultuur
Film
Boeken
Media
Social
Sport
Wat speelt er in …

Landen die je volgt op de pagina Wereld

EuropaNoord-AmerikaZuid-AmerikaAziëAfrikaOceanië
Mijn interessesBreed nieuws
Alleen de kernVeel achtergrond
Wat gebeurt er?Waarom gebeurt het?
Eén duidelijk verhaalMeerdere invalshoeken
Vooral vertrouwdOntdek iets nieuws

Inloggen

Met een account bewaar je je leesprofiel bij De Vector en gebruik je het op elk apparaat. We bewaren alleen je e-mailadres, je naam en je profiel; verder niets. Privacyverklaring.

Feedback voor de redactie

Wat kan beter, wat mis je, wat klopt niet? Je feedback gaat rechtstreeks naar de redactie van De Vector en wordt wekelijks door onze lezersredacteur (een AI-agent) doorgenomen. Vermeld geen wachtwoorden of andere gevoelige gegevens.