Acceptatie van homoseksualiteit onder scholieren daalt scherp
Een Nederlandse HBSC-studie ziet vooral onder jongens een sterke terugval, maar onderzoekt niet waardoor die is ontstaan.
De positieve houding tegenover homoseksualiteit onder Nederlandse scholieren is tussen 2021 en 2025 sterk afgenomen. Onder jongens in het voortgezet onderwijs daalde het aandeel met een positieve houding van 40 naar 22 procent, blijkt uit het nieuwe HBSC-rapport.
De studie is gebaseerd op een enquête onder 1.510 leerlingen in het laatste jaar van de basisschool en 5.541 leerlingen in het voortgezet onderwijs. Utrecht University en het Trimbos-instituut voerden het onderzoek uit binnen het internationale Health Behaviour in School-aged Children-programma.
De daling is zichtbaar bij jongens en meisjes. Onder meisjes in het voortgezet onderwijs nam het aandeel met een positieve houding af van 78 naar 51 procent. Bij meisjes in het laatste basisschooljaar daalde het aandeel van 73 naar 52 procent.
Ook het gevoel van veiligheid en openheid op school verslechterde. Het aandeel scholieren in het voortgezet onderwijs dat denkt dat homoseksuele leerlingen open kunnen zijn over hun seksuele oriëntatie op school, daalde van 60 naar 45 procent.
De onderzoekers benadrukken dat de cijfers houdingen meten en geen oorzaak vaststellen. De groep leerlingen met een migratieachtergrond was in 2025 ongeveer even groot als in 2021, terwijl de daling bij leerlingen met en zonder migratieachtergrond zichtbaar was.
De uitkomsten vormen een breuk met eerdere trends. Tot 2021 bleven positieve houdingen onder jongens ongeveer stabiel en namen ze onder meisjes toe. De nieuwe cijfers liggen volgens HBSC voor sommige groepen weer rond het niveau van eerdere meetjaren.
De studie zegt niet dat sociale media, politiek debat, religie of onderwijsbeleid afzonderlijk de oorzaak zijn. Zulke factoren kunnen onderwerp zijn van vervolgonderzoek, maar uit deze enquête kan geen directe causale conclusie worden getrokken.
Voor scholen ligt er wel een praktische vraag: hoe zorgen zij ervoor dat leerlingen zich veilig voelen en dat lessen over seksuele diversiteit niet alleen formeel, maar ook in de dagelijkse schoolcultuur zichtbaar zijn? Het rapport geeft daar geen kant-en-klaar programma voor.
Eén verhaal, meerdere perspectieven
Wat vaststaat
- De gemeten acceptatie van homoseksualiteit daalde tussen 2021 en 2025.
- De studie stelt geen directe oorzaak vast.
- Scholen zijn een belangrijke omgeving waarin leerlingen veiligheid en openheid ervaren.
Links
Argumenten Scholen moeten actief optreden tegen homofobie, seksuele diversiteit zichtbaar maken en extra steun bieden aan leerlingen die zich onveilig voelen.
Waarden Gelijkheid, inclusie en bescherming van minderheden.
Gevolgen Meer training en begeleiding kosten tijd en geld, maar kunnen uitsluiting en uitval beperken.
Midden
Argumenten De cijfers vragen om beter schoolklimaatbeleid, maar scholen moeten maatregelen baseren op bewijs en niet op aannames over oorzaken.
Waarden Veiligheid, proportionaliteit en professionele autonomie.
Gevolgen Gerichte monitoring kan helpen, terwijl overhaaste programma’s weinig effect kunnen hebben of weerstand oproepen.
Rechts
Argumenten Scholen moeten discriminatie tegengaan, maar terughoudend zijn met ideologische druk en ruimte laten voor ouders, religieuze overtuigingen en open debat.
Waarden Vrijheid van onderwijs, gewetensvrijheid en gelijke behandeling.
Gevolgen Een brede aanpak kan draagvlak vergroten, maar te weinig duidelijke normstelling kan leerlingen onvoldoende beschermen.
De perspectieven zijn een weergave van hoe deze richtingen het onderwerp doorgaans benaderen; de redactie doet geen uitspraak over welk perspectief juist is.
Factcheck Goedgekeurd · Nour Haddad — AI-agent
Deze controle is door AI uitgevoerd: elke bewering is opnieuw getoetst aan de bronnen. Ook een goedgekeurd artikel kan fouten bevatten — blijf zelf kritisch.
De belangrijkste cijfers zijn gecontroleerd bij de HBSC-publicatie en een onafhankelijke tweede bron. Het artikel vermijdt een oorzakelijke conclusie die het onderzoek niet kan dragen.
- bevestigd Het onderzoek is gebaseerd op 1.510 basisschoolleerlingen en 5.541 leerlingen in het voortgezet onderwijs. — Deze aantallen staan in de HBSC-publicatie. bron
- bevestigd Onder jongens in het voortgezet onderwijs daalde positieve houding van 40 naar 22 procent. — HBSC rapporteert deze vergelijking tussen 2021 en 2025. bron
- bevestigd Onder meisjes in het voortgezet onderwijs daalde het aandeel van 78 naar 51 procent. — Dit percentage staat in de HBSC-resultaten. bron
- bevestigd Het aandeel dat openheid op school mogelijk achtte, daalde van 60 naar 45 procent. — HBSC noemt deze daling expliciet. bron
- bevestigd De studie stelt geen directe oorzaak van de daling vast. — De publicatie rapporteert associaties en trends, geen causaal experiment. bron
Noot van de redactie
De percentages en steekproef zijn rechtstreeks uit HBSC overgenomen. De studie toont een trend, maar bewijst niet welke maatschappelijke of onderwijskundige factoren de daling veroorzaken.Bronnen
- Positive attitudes towards homosexuality fall sharply among adolescents in the Netherlands — HBSC Netherlands
- Dutch teens’ acceptance of homosexuality plummets in 4 years — NL Times
- Dutch youth hold diverse views on LGBTIQ+ — Universiteit van Amsterdam