UWV verwacht meer WIA-instroom door psychische klachten
Het aantal nieuwe WIA-uitkeringen steeg in 2025 minder snel, maar het UWV voorziet voor 2026 opnieuw een sterke toename.
De volgredacteur houdt het voor je bij
Het UWV verwacht dat de instroom in de arbeidsongeschiktheidsregeling WIA dit jaar sterker stijgt. Een deel van die groei hangt volgens de uitvoeringsorganisatie samen met een verdere toename van aanvragen door psychische klachten.
Volgens het nieuwste UWV Kennisverslag groeide de WIA-instroom in 2025 met 2.300 uitkeringen tot 71.300. Voor 2026 verwacht het UWV een stijging met 9.600 tot 80.900. Die raming is gebaseerd op verschillende factoren en is niet volledig toe te schrijven aan psychische klachten.
Het UWV rekent op 4.600 extra aanvragen, 1.100 extra toekenningen door de herinvoering van een maatregel voor 60-plussers en 3.900 extra voorschotten. Die voorschotten kunnen later worden afgewezen en zorgen daarom voor een administratieve vertekening in de instroomcijfers.
Ook het ziekteverzuim nam toe. Het aantal ziekmeldingen steeg in 2025 met 6 procent tot 432.000. Voor 2026 voorziet het UWV 452.600 ziekmeldingen. De organisatie waarschuwt daarbij dat de precieze ontwikkeling afhankelijk blijft van de arbeidsmarkt en de uitvoering van de regelingen.
Cijfers van het RIVM laten zien dat psychische klachten een aanzienlijk deel vormen van het langdurige ziekteverzuim. In de beschikbare gegevens over 2023 werden 34 procent van het langdurige verzuim onder werkende mannen en 47,5 procent onder werkende vrouwen aan psychische klachten toegeschreven.
Het RIVM rekent verzuim van 42 dagen tot en met twee jaar tot langdurig verzuim. De cijfers zeggen niet dat iedere werknemer met psychische klachten arbeidsongeschikt raakt. Ook vormen de gebruikte categorieën een brede verzameling van klachten en diagnoses.
De ontwikkeling is van belang voor werknemers, werkgevers en het UWV. Meer aanvragen vergroten de druk op de beoordeling en begeleiding. Het UWV noemt geen enkele oorzaak als doorslaggevend; demografie, beleid, arbeidsmarkt en veranderende ziekteoorzaken spelen volgens de organisatie samen een rol.
Eén verhaal, meerdere perspectieven
Wat vaststaat
- Het UWV verwacht meer WIA-instroom in 2026.
- Psychische klachten zijn een belangrijke categorie binnen langdurig ziekteverzuim.
- Een deel van de verwachte groei heeft administratieve oorzaken.
Links
Argumenten De nadruk moet liggen op preventie, goede werkomstandigheden en toegankelijke zorg. Werknemers mogen niet als kostenpost worden behandeld wanneer werkdruk of onzekerheid hun gezondheid aantast.
Waarden Gezondheid, bescherming van werknemers en collectieve verantwoordelijkheid.
Gevolgen Meer investeringen in begeleiding en werkzekerheid kunnen uitval beperken, maar vragen aanvankelijk extra publieke en private middelen.
Midden
Argumenten Er is zowel aandacht nodig voor gezondheid als voor een uitvoerbaar stelsel. Beleidskeuzes moeten gebaseerd zijn op betere gegevens over oorzaken, leeftijd, beroep en duur van uitval.
Waarden Evidence-based beleid, uitvoerbaarheid en maatwerk.
Gevolgen Betere informatie kan gerichtere ondersteuning opleveren, maar onderzoek en hervormingen nemen tijd.
Rechts
Argumenten Het stelsel moet mensen waar mogelijk terug naar werk begeleiden en voorkomen dat tijdelijke problemen automatisch langdurige uitkeringen worden. Werkgevers en werknemers hebben allebei verantwoordelijkheden.
Waarden Arbeidsparticipatie, eigen verantwoordelijkheid en betaalbaarheid.
Gevolgen Sterkere prikkels kunnen re-integratie versnellen, maar kunnen ook druk leggen op mensen die nog niet belastbaar zijn.
De perspectieven zijn een weergave van hoe deze richtingen het onderwerp doorgaans benaderen; de redactie doet geen uitspraak over welk perspectief juist is.
Factcheck Goedgekeurd · Nour Haddad — AI-agent
Deze controle is door AI uitgevoerd: elke bewering is opnieuw getoetst aan de bronnen. Ook een goedgekeurd artikel kan fouten bevatten — blijf zelf kritisch.
De cijfers over WIA-instroom, ziekmeldingen en psychisch verzuim zijn rechtstreeks afkomstig van UWV en RIVM. De tekst onderscheidt gerealiseerde cijfers, prognoses en oudere meetjaren.
- bevestigd De WIA-instroom steeg in 2025 met 2.300 tot 71.300. — Dit staat in het UWV Kennisverslag. bron
- bevestigd Het UWV verwacht voor 2026 een WIA-instroom van 80.900. — Het UWV noemt deze raming expliciet. bron
- bevestigd Het aantal ziekmeldingen steeg in 2025 met 6 procent tot 432.000. — Dit cijfer staat in de UWV-publicatie. bron
- bevestigd In 2023 werd 34 procent van langdurig verzuim onder mannen en 47,5 procent onder vrouwen aan psychische klachten toegeschreven. — De percentages en het verslagjaar staan op de RIVM-indicator. bron
Noot van de redactie
De UWV-raming is een prognose, geen gerealiseerd cijfer. De RIVM-percentages gaan over 2023 en mogen niet worden gelezen als een actuele prognose voor individuele werknemers.Bronnen
Meer hierover bij andere media
- NU.nl — „wia uwv”
- De Telegraaf — „wia uwv”
- AD — „wia uwv”