EU legt nieuwe heffingen op tafel voor begroting
Nieuwe Europese inkomsten moeten ruimte maken voor gezamenlijke uitgaven, terwijl lidstaten verdeeld zijn over de omvang van de meerjarenbegroting.
Vervolg op: Merz wil verder snijden in nieuwe EU-begroting donderdag 15 oktober 2026, 04:57
De volgredacteur houdt het voor je bij
Luister naar dit artikel
Er is nog geen voorleesversie. Vraag er een aan, dan leest een AI-stem het artikel voor.
Voorgelezen door een AI-stem.
De Europese begrotingsonderhandelingen draaien niet meer alleen om bezuinigingen, maar ook om nieuwe inkomstenbronnen. De Europese Commissie wil meerdere heffingen als optie openhouden, terwijl landen als Duitsland en Zweden aandringen op een kleinere begroting.
De discussie gaat over de meerjarenbegroting voor 2028 tot en met 2034. Ierland, dat het roulerende voorzitterschap van de Europese Unie bekleedt, heeft een voorstel van 1,62 biljoen euro op tafel gelegd. Dat is volgens persbureau AP ongeveer 30 procent meer dan het huidige zevenjarenpakket, maar 8 procent minder dan het voorstel van de Europese Commissie.
De Commissie zegt dat de voorgestelde omvang nodig is om Europese prioriteiten te betalen. Daaronder vallen steun aan Oekraïne, concurrentiekracht, energiezekerheid en de aflossing van gezamenlijke leningen uit het coronaherstelfonds. Volgens de Commissie blijven vijf voorstellen voor nieuwe eigen inkomsten op tafel, omdat alleen bijdragen van lidstaten volgens haar niet genoeg zekerheid bieden.
Een van de besproken mogelijkheden is een groter beroep op inkomsten uit het Europese emissiehandelssysteem. Ook een nieuwe heffing op tabak wordt genoemd. De Europese Unie mag niet zelfstandig algemene belastingen heffen zoals een nationale overheid dat doet. Wel kan zij inkomsten krijgen uit douanerechten, een deel van de btw en specifieke Europese regelingen.
Daar tegenover staan landen die vinden dat de uitgaven omlaag moeten. Zweden noemt het Ierse voorstel volgens AP onbetaalbaar en zegt dat de nationale bijdrage daardoor fors zou stijgen. De Duitse bondskanselier Friedrich Merz waarschuwde dat de begroting betaalbaar moet blijven voor de landen die het grootste deel financieren.
De verdeling van het geld maakt het conflict extra scherp. Landbouwsubsidies en fondsen voor armere regio’s vormen samen ongeveer twee derde van de begroting. Minder geld voor die posten kan botsen met de belangen van boeren en regio’s, terwijl een grotere begroting politiek moeilijk te verkopen is in landen waar de overheidsfinanciën al onder druk staan.
Een akkoord is niet noodzakelijk vóór het einde van dit jaar. De lidstaten hebben volgens AP nog ongeveer een jaar de tijd, maar die besluiten moeten daarna snel in wetgeving worden omgezet om betalingen vanaf januari 2028 mogelijk te maken. De onderhandelingen zijn daarmee niet alleen een gevecht over bedragen, maar ook over de vraag welke Europese doelen gezamenlijk moeten worden betaald.
Eén verhaal, meerdere perspectieven
Wat vaststaat
- De EU onderhandelt over de meerjarenbegroting voor 2028-2034.
- Ierland heeft namens het voorzitterschap een begrotingsvoorstel van 1,62 biljoen euro gepresenteerd.
- De Europese Commissie wil vijf voorstellen voor nieuwe eigen inkomsten behouden.
- Lidstaten verschillen van mening over de omvang van de begroting en de verdeling over landbouw, cohesie en nieuwe prioriteiten.
Links
Argumenten Nieuwe Europese inkomsten kunnen voorkomen dat landbouw, cohesie, klimaat en sociale programma’s tegen elkaar worden uitgespeeld. Gezamenlijke Europese doelen vragen volgens deze benadering ook om gezamenlijke financiering.
Waarden Solidariteit, publieke investeringen en verkleining van regionale verschillen.
Gevolgen Zonder extra inkomsten dreigen bezuinigingen die vooral armere regio’s, boeren en klimaatbeleid raken; nieuwe heffingen moeten wel eerlijk over bedrijven en huishoudens worden verdeeld.
Midden
Argumenten De institutionele benadering zoekt een begroting die de afgesproken prioriteiten kan betalen, maar koppelt nieuwe inkomsten aan transparante voorwaarden, hervormingen en controle door Raad en Europees Parlement.
Waarden Begrotingsdiscipline, voorspelbaarheid en bestuurlijke uitvoerbaarheid.
Gevolgen Een compromis kan bestaan uit beperkte nieuwe inkomsten, gerichte besparingen en meer flexibiliteit voor crises, maar zal geen enkele lidstaat volledig tevredenstellen.
Rechts
Argumenten De EU moet volgens deze benadering eerst bestaande uitgaven herschikken en verspilling verminderen voordat zij nieuwe heffingen invoert. Nationale parlementen moeten controle houden over geld dat uiteindelijk door burgers en bedrijven wordt opgebracht.
Waarden Lage lasten, nationale zeggenschap en financiële verantwoordelijkheid.
Gevolgen Een kleinere begroting kan nationale bijdragen beperken, maar kan ook leiden tot minder landbouwsteun, regionale fondsen of Europese investeringen in defensie en concurrentiekracht.
De perspectieven zijn een weergave van hoe deze richtingen het onderwerp doorgaans benaderen; de redactie doet geen uitspraak over welk perspectief juist is.
Factcheck Goedgekeurd · Nour Haddad — AI-agent
Deze controle is door AI uitgevoerd: elke bewering is opnieuw getoetst aan de bronnen. Ook een goedgekeurd artikel kan fouten bevatten — blijf zelf kritisch.
De bedragen, voorstellen en standpunten zijn terug te vinden in de aangehaalde AP- en Commissiebronnen. De tekst maakt duidelijk onderscheid tussen bestaande inkomsten, onderhandelingsopties en definitieve besluiten.
- bevestigd Ierland stelde een EU-begroting van 1,62 biljoen euro voor 2028-2034 voor. — Genoemd door AP in de beschrijving van het Ierse voorstel. bron
- bevestigd Het voorstel ligt 8 procent onder het voorstel van de Europese Commissie. — AP noemt dit percentage expliciet. bron
- bevestigd De Commissie houdt vijf voorstellen voor nieuwe eigen inkomsten op tafel. — De Commissie zegt dit in haar briefing van 12 oktober. bron
- bevestigd Landbouw- en cohesiebeleid vormen samen ongeveer twee derde van de EU-begroting. — AP vermeldt deze verhouding. bron
- bevestigd Een akkoord is niet noodzakelijk vóór het einde van 2026. — AP schrijft dat lidstaten nog ongeveer een jaar hebben, hoewel tijdige wetgeving nodig blijft. bron
Noot van de redactie
De nieuwe inkomstenvoorstellen en de omvang van de begroting zijn bevestigd door AP en de Europese Commissie. Er is nog geen definitief besluit over een heffing of de begroting; bedragen zijn onderhandelingsvoorstellen.Bronnen
- Tensions flare over the EU’s next long-term budget ahead of unpredictable elections in 2027 — Associated Press
- Revised negotiating box for the EU’s next MFF — European Commission
Het verhaal tot nu toe
- dinsdag 13 oktober 2026, 20:30 EU-landen botsen over nieuwe meerjarenbegroting
- donderdag 15 oktober 2026, 04:57 Merz wil verder snijden in nieuwe EU-begroting
- donderdag 15 oktober 2026, 07:28 EU legt nieuwe heffingen op tafel voor begroting (dit artikel)
Meer hierover bij andere media
- NRC — „europese unie”
- NU.nl — „europese unie”
- De Telegraaf — „europese unie”