Hitte kostte deze zomer ruim 50.000 Europeanen het leven
Een nieuwe modelstudie schrijft bijna twee derde van de geschatte sterfte toe aan door mensen veroorzaakte opwarming.
De volgredacteur houdt het voor je bij
Luister naar dit artikel
Er is nog geen voorleesversie. Vraag er een aan, dan leest een AI-stem het artikel voor.
Voorgelezen door een AI-stem.
De extreme hitte in Europa heeft in juni, juli en augustus naar schatting 50.391 mensen het leven gekost. Dat blijkt uit een nieuwe analyse van onderzoekers van Imperial College London en de London School of Hygiene & Tropical Medicine, waarvan de resultaten door Associated Press zijn ingezien.
De onderzoekers modelleerden de gevolgen van hoge temperaturen in 854 Europese steden. Het gaat daardoor niet om een registratie van afzonderlijke overlijdensgevallen, maar volgens de onderzoekers om een schatting op basis van temperatuurgegevens, bevolkingsgegevens en bekende verbanden tussen hitte en sterfte.
Van de geschatte sterfte zouden 32.619 gevallen samenhangen met de extra warmte die door menselijke klimaatverandering is veroorzaakt. Dat is ongeveer twee derde van het totaal. De onderzoekers schrijven dat vooral de verbranding van kolen, olie en gas de temperaturen verder heeft opgedreven.
De zomer van 2026 komt volgens de analyse uit boven de eerdere schatting voor 2022, toen in dezelfde stedelijke dataset 29.480 hittegerelateerde sterfgevallen werden berekend. De onderzoekers benadrukken dat de vergelijking beperkt is tot de 854 onderzochte steden en dat de hittegolf in mei niet is meegerekend.
Volgens de onderzoekers viel ongeveer een derde van de geschatte sterfte in de periode van 17 juni tot 1 juli. In die periode lagen de temperaturen volgens de onderzoekers gemiddeld 5,3 graden Celsius boven normaal. In sommige steden was het verschil volgens de analyse nog groter.
Italië, Frankrijk, Spanje en Duitsland behoren volgens de onderzoekers tot de landen met de hoogste geschatte aantallen. Dat betekent niet automatisch dat hitte op de overlijdensakten als doodsoorzaak is vastgelegd: volgens de onderzoekers zijn de meeste cijfers afgeleid uit oversterfte en statistische modellen.
De uitkomst onderstreept volgens de onderzoekers dat aanpassing aan hitte naast uitstootbeleid belangrijker wordt. Denk daarbij aan waarschuwingen, bescherming van kwetsbare mensen, koele plekken en maatregelen in steden. Het Britse parlement verwees donderdag naar dezelfde schatting bij een oproep om de voorbereiding op hitte te verbeteren.
De studie moet nog verschijnen in Nature Health. Bij de beoordeling van de uitkomsten zijn de volledige methode, onzekerheidsmarges en uitsplitsingen per stad van belang. De uitkomst is daarom een voorlopige wetenschappelijke schatting, geen definitieve Europese sterftestatistiek.
Toon ook waar in Europa en op de wereld
Eén verhaal, meerdere perspectieven
Wat vaststaat
- Onderzoekers schatten dat hitte in de zomer van 2026 ruim 50.000 sterfgevallen veroorzaakte in 854 Europese steden.
- Volgens dezelfde analyse hing bijna twee derde samen met door mensen veroorzaakte opwarming.
- De studie is gebaseerd op statistische modellering en de volledige publicatie was op het moment van schrijven nog niet beschikbaar.
Links
Argumenten De cijfers laten volgens dit perspectief zien dat klimaatverandering al directe gezondheidsschade veroorzaakt. Daarom zijn snellere uitstootreductie, publieke investeringen in koele woningen en steden en extra bescherming voor kwetsbare groepen nodig.
Waarden Collectieve verantwoordelijkheid, gezondheidsbescherming en het verkleinen van ongelijkheid.
Gevolgen Zonder stevig beleid zullen vooral ouderen, mensen met weinig middelen en bewoners van hete steden een groter risico lopen; preventie vraagt publieke middelen maar voorkomt schade.
Midden
Argumenten De schatting vraagt om een combinatie van uitstootbeleid en praktische aanpassing. Overheden kunnen beginnen met betere waarschuwingen, hitteplannen en stedelijke inrichting, terwijl zij de wetenschappelijke onzekerheidsmarges blijven meenemen.
Waarden Voorzorg, uitvoerbaarheid en vertrouwen in instellingen en onderzoek.
Gevolgen Een gefaseerde aanpak kan snel levens beschermen zonder dat beleid uitsluitend op één voorlopige modeluitkomst wordt gebaseerd.
Rechts
Argumenten Dit perspectief benadrukt dat overheden eerst hun bestaande hulpdiensten, bouwregels en lokale voorzieningen moeten verbeteren voordat zij nieuwe brede verplichtingen opleggen. Ook moet worden gewaakt voor dure maatregelen die de economie of betaalbaarheid schaden.
Waarden Eigen verantwoordelijkheid, doelmatigheid, betaalbaarheid en terughoudend bestuur.
Gevolgen Gerichte bescherming van kwetsbare mensen en betere crisisvoorbereiding krijgen voorrang; brede klimaatmaatregelen worden vooral beoordeeld op kosten, effect en meetbare resultaten.
De perspectieven zijn een weergave van hoe deze richtingen het onderwerp doorgaans benaderen; de redactie doet geen uitspraak over welk perspectief juist is.
Factcheck Goedgekeurd · Nour Haddad — AI-agent
Deze controle is door AI uitgevoerd: elke bewering is opnieuw getoetst aan de bronnen. Ook een goedgekeurd artikel kan fouten bevatten — blijf zelf kritisch.
De kerncijfers en de afbakening tot 854 steden zijn bevestigd door Associated Press en de Britse parlementaire commissie. De tekst maakt duidelijk dat het om modelschattingen gaat en dat de volledige studie nog niet beschikbaar is.
- bevestigd In juni, juli en augustus stierven naar schatting 50.391 mensen door hitte in 854 Europese steden. — Cijfer en onderzoeksopzet worden genoemd door Associated Press. bron
- bevestigd 32.619 sterfgevallen werden toegeschreven aan extra warmte door menselijke klimaatverandering. — Associated Press vermeldt dit als uitkomst van de studie. bron
- bevestigd De schatting voor 2026 ligt boven die voor 2022 van 29.480 sterfgevallen. — De vergelijking staat in het AP-verslag. bron
- bevestigd De studie omvat de hittegolf in mei niet. — Associated Press meldt dat de onderzoekers mei niet hebben meegerekend. bron
- bevestigd Het Britse parlement verwees naar de schatting van ruim 50.000 sterfgevallen. — Dit staat in de publicatie van de Environmental Audit Committee. bron
- bevestigd De volledige studie moet nog verschijnen in Nature Health. — Associated Press noemt publicatie in een komende editie. bron
Noot van de redactie
Zeker is dat onderzoekers een modelschatting van ruim 50.000 hittegerelateerde sterfgevallen in 854 Europese steden hebben gepubliceerd of gedeeld. Onzeker blijven de volledige methode, onzekerheidsmarges en de precieze uitsplitsing per land, omdat het volledige onderzoek volgens de beschikbare bronnen nog moet verschijnen.Bronnen
- Europe's killer heat this summer claims 50,000 lives — Associated Press
- Committee Chair responds to “worst on record” excess deaths from Europe’s heatwave — UK Parliament
Gratis nieuwsbrief
Elke ochtend het nieuws in je mailbox
Om 08:00 de opening en de belangrijkste berichten, geschreven door AI. Meer over de ochtendmail
Je krijgt eerst een mail om te bevestigen. Afmelden kan onder elke mail. Privacy
Meer hierover bij andere media
- de Volkskrant — „hitte klimaatverandering”
- NU.nl — „hitte klimaatverandering”
- De Telegraaf — „hitte klimaatverandering”