maandag 28 september 2026Eén verhaal. Meerdere perspectieven.EnglishZoeken

De Vector

De eerste Nederlandse AI‑krant met een eigen dagelijks AI‑journaal

Advertentie

Nieuws van maandag 28 september

maandag 28 september 2026, 00:53 · 85 artikelen

Binnenland

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Drie perspectieven

Politie stopt met eigen religieuze bijeenkomsten vanaf 2027

Agenten mogen zulke bijeenkomsten blijven bijwonen, maar de politie organiseert ze vanaf januari niet meer zelf.

De Nationale Politie voert vanaf 1 januari 2027 een nieuw kader in voor externe bijeenkomsten met een religieus karakter. De politie wil daarmee neutraliteit benadrukken zonder het contact met religieuze gemeenschappen volledig te verbreken.

28 sep 2026, 23:22

Rechtbank Rotterdam

Drie perspectieven

Rechtbank legt acht maanden cel op na dodelijke rit

Een 19-jarige bestuurder krijgt daarnaast vijf jaar rijontzegging voor een roekeloze rit in Rotterdam.

De rechtbank Rotterdam heeft een 19-jarige man veroordeeld tot acht maanden gevangenisstraf en vijf jaar rijontzegging. Bij het ongeval op het Rotterdamse Toepad kwamen een vrouw en haar ongeboren kind om het leven.

28 sep 2026, 20:10

Weinig vrije bronnen

Merwedebrug

Drie perspectieven

Onderhoudsgat maakt bruggen duurder dan begroot

Onderzoek waarschuwt dat uitstel van renovatie economische schade en nieuwe afsluitingen kan vergroten.

Nederland staat voor een langdurige onderhoudsopgave aan bruggen, sluizen, tunnels en wegen. Een onderzoek van het Economisch Instituut voor de Bouw waarschuwt dat beschikbare budgetten achterblijven bij wat tot 2030 nodig is, maar het vaak genoemde bedrag van 20 miljard euro aan schade kon niet volledig onafhankelijk worden gereconstrueerd.

28 sep 2026, 18:09

Nationale Ombudsman

Drie perspectieven

Ombudsman: overheid discrimineert woonwagenbewoners nog altijd

Reinier van Zutphen vraagt het kabinet om een samenhangend beleid voor Sinti, Roma en reizigers.

Sinti, Roma en reizigers worden nog altijd geconfronteerd met discriminatie door en binnen de overheid. Nationale ombudsman Reinier van Zutphen roept het kabinet op tot een samenhangende aanpak en betere toegang tot woonwagenstandplaatsen.

28 sep 2026, 16:09

Ministerie van Justitie en Veiligheid

Drie perspectieven

Inspecties eisen actieplan voor jeugdgevangenissen

Drie rijksinspecties waarschuwen dat personeelstekorten zorg, onderwijs en veiligheid in justitiële jeugdinrichtingen aantasten.

De Inspectie Justitie en Veiligheid, de Inspectie van het Onderwijs en de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd vragen met spoed om een actieplan voor de justitiële jeugdinrichtingen. Volgens de inspecties worden dagprogramma’s ingekort, is passend onderwijs niet altijd gegarandeerd en staan jongeren en medewerkers onder aanhoudende druk.

28 sep 2026, 13:08

Parkeermeter

Drie perspectieven

Parkeerheffingen leveren gemeenten in 2026 ruim 1,6 miljard op

De gemeentelijke begrotingen rekenen op 8,8 procent meer parkeerinkomsten dan een jaar eerder.

Gemeenten verwachten in 2026 samen 1,605 miljard euro aan parkeerheffingen te ontvangen. Dat bedrag staat in de gemeentelijke begrotingen en is dus geen definitieve opbrengst; de stijging hangt vooral samen met uitbreiding van betaald parkeren en hogere tarieven in grote steden.

28 sep 2026, 12:09

Amsterdam

Drie perspectieven

Amsterdam trekt de meeste jongeren die uit huis gaan

CBS-cijfers laten zien dat vooral studenten en jonge werkenden naar de hoofdstad verhuizen.

Amsterdam was in 2024 de populairste bestemming voor jongeren die het ouderlijk huis verlieten. Volgens het CBS verhuisden 12.760 jongeren tussen 18 en 30 jaar naar de hoofdstad, meer dan naar iedere andere Nederlandse gemeente.

28 sep 2026, 11:17

CBS headquarters The Hague

Drie perspectieven

Voor het eerst vertrekken meer Polen uit Nederland

CBS-cijfers laten in de eerste helft van 2026 een omslag zien in de migratie tussen Nederland en Polen.

In de eerste helft van 2026 vertrokken voor het eerst meer Polen uit Nederland dan er vanuit Polen naar Nederland kwamen. De ontwikkeling past in een bredere afname van de bevolkingsgroei en migratie naar Nederland.

28 sep 2026, 10:08

Drie perspectieven

Bijna negen op tien ziet verhuftering als bedreiging

Een peiling van HCSS en KiesKompas laat een grote kloof zien tussen zorgen over gedrag en het eigen aandeel daarin.

Bijna negen op de tien Nederlanders zien verhuftering als een bedreiging voor de samenleving. Tegelijkertijd schatten zij hun eigen aandeel in het probleem veel lager in, blijkt uit een nieuwe analyse van HCSS en KiesKompas.

28 sep 2026, 10:08

Village shop

Drie perspectieven

Supermarkten verdwijnen niet overal uit kleine kernen

Cijfers laten wel zien dat bereikbaarheid en draagvlak in veel dorpen onder druk staan.

Het verdwijnen van supermarkten uit kleine plaatsen raakt de leefbaarheid, maar de ontwikkeling is niet overal hetzelfde. CBS-cijfers en regionale onderzoeken laten een gemengd beeld zien: sommige dorpen verliezen voorzieningen, terwijl het supermarktaanbod in veel kleine kernen stabiel blijft.

28 sep 2026, 07:07

Politiek

Rob Jetten

Drie perspectieven

Jetten biedt excuses aan voor gewelddadige formulering

De premier zegt dat hij zich tijdens het D66-congres onnodig hard heeft uitgedrukt over aanvallers van minderheden.

Premier Rob Jetten heeft afstand genomen van zijn uitspraak dat mensen die minderheden aanvallen ‘op hun bek’ moeten worden geslagen. Hij zegt dat hij zich netter had moeten uitdrukken, nadat de formulering kritiek opriep.

28 sep 2026, 23:22

Nederlandse Douane

Drie perspectieven

Nederland weert goederen uit Israëlische nederzettingen

Sinds 22 september geldt een verbod op de invoer, aankoop en verkoop van goederen uit Israëlische nederzettingen in bezet gebied.

Nederland heeft een nationaal verbod ingevoerd op goederen afkomstig uit Israëlische nederzettingen in door Israël bezette gebieden. De maatregel geldt sinds 22 september en raakt niet alle Israëlische producten, maar goederen waarvan de herkomst aan een nederzetting is gekoppeld.

28 sep 2026, 22:09

Kaja Kallas

Drie perspectieven

EU werkt aan Europees draaiboek voor hybride dreiging

Europese ministers willen sneller reageren op sabotage, cyberaanvallen en andere dreigingen onder de oorlogsgrens.

De Europese Unie werkt aan een noodprotocol waarmee lidstaten gezamenlijk kunnen reageren op hybride dreigingen. Het plan is nog niet vastgesteld: ministers bespraken maandag vooral hoe zo’n mechanisme zich moet verhouden tot de NAVO.

28 sep 2026, 21:08

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Drie perspectieven

Kabinet zoekt meerderheid met ruil tussen uitkeringen en box 3

Volgens een mediabericht wil het kabinet sociale bezuinigingen schrappen en tegelijk de vermogensbelasting versnellen.

Het kabinet probeert steun van oppositiepartijen te vinden voor de begroting van 2027. Volgens WNL ligt daarbij een aanbod op tafel waarin tegemoetkomingen aan linkse partijen worden gecombineerd met een versnelde hervorming van box 3.

28 sep 2026, 20:10

Ministerie van Buitenlandse Zaken Den Haag

Drie perspectieven

Nederland roept Israëlische ambassadeur op het matje

De diplomatieke stap volgt nadat Israël de accreditatie van Nederlandse diplomaten in Ramallah introk.

Nederland heeft de Israëlische ambassadeur ontboden nadat Israël de diplomatieke status van Nederlandse vertegenwoordigers in Ramallah heeft ingetrokken. Minister van Buitenlandse Zaken Tom Berendsen noemt de Israëlische maatregel onnodig en zegt dat het Nederlandse importverbod voor goederen uit nederzettingen niet tegen Israël als staat is gericht.

28 sep 2026, 18:09

Drie perspectieven

Verbod op achteraf betalen voor minderjarigen ligt op tafel

De Tweede Kamer bespreekt vandaag wetgeving die aanbieders van koop-nu-betaal-laterkrediet onder toezicht moet brengen.

De Tweede Kamer behandelt maandag de Nederlandse uitvoeringswet voor nieuwe Europese kredietregels. Het voorstel verbiedt aanbieders om achteraf betalen aan minderjarigen aan te bieden, maar is nog niet door beide Kamers aangenomen.

28 sep 2026, 14:11

Hungarian Parliament Building

Drie perspectieven

Hongarije heft onschendbaarheid van de premier en twee oud-ministers op

Het Hongaarse parlement stemde unaniem in met strafrechtelijke procedures tegen drie prominente politici.

Het Hongaarse parlement heeft maandag de parlementaire onschendbaarheid van premier Péter Magyar en oud-ministers Balázs Hankó en Miklós Seszták opgeheven. Daarmee kunnen onderzoeken tegen de drie politici verdergaan, al zegt de beslissing niets over hun schuld.

28 sep 2026, 12:09

Provincial Council of North Holland

Drie perspectieven

Noord-Hollandse GroenLinks en PvdA bereiden fusie voor

De provinciale afdelingen werken toe naar gezamenlijke deelname aan de Statenverkiezingen van 2027, maar de juridische afronding is niet publiek vastgelegd.

GroenLinks en PvdA trekken in Noord-Holland verder samen op in de voorbereiding van de Provinciale Statenverkiezingen van 2027. Uit openbare partijstukken blijkt vooral dat de provinciale organisaties gezamenlijke besluitvorming en kandidaatstelling voorbereiden.

28 sep 2026, 10:08

Tweede Kamer plenaire zaal

Drie perspectieven

PRO wil abortus uit het strafrecht halen

Kamerlid Lisa Vliegenthart wil vandaag een initiatiefwet indienen die de wettelijke grondslag voor strafbaarheid verplaatst.

Oppositiepartij PRO wil abortus uit het Wetboek van Strafrecht halen en als reguliere zorg regelen. Het voorstel is aangekondigd door Kamerlid Lisa Vliegenthart; de precieze tekst en politieke behandeling moeten nog volgen.

28 sep 2026, 07:07

Buitenland

Jordan Bardella

Drie perspectieven

Bardella ontkent antisemitische berichten uit het begin van zijn carrière

Onderzoeksmedium Mediapart zegt privéberichten uit 2013 tot en met 2015 te hebben onderzocht, maar Bardella noemt de beschuldigingen vervalsingen.

Jordan Bardella, leider van het Franse Rassemblement National, ontkent dat hij zich in privéberichten antisemitisch en complotdenkend heeft uitgelaten. De beschuldigingen komen op een moment dat zijn partij haar imago probeert te veranderen en dichter bij Israël wil staan.

28 sep 2026, 23:22

Giulio Regeni

Drie perspectieven

Drie Egyptische veiligheidsfunctionarissen krijgen tien jaar cel

Een rechtbank in Rome veroordeelde hen voor de ontvoering van Giulio Regeni; een vierde verdachte werd vrijgesproken.

Een rechtbank in Rome heeft drie Egyptische veiligheidsfunctionarissen veroordeeld tot tien jaar cel voor hun rol bij de ontvoering van de Italiaanse onderzoeker Giulio Regeni. De uitspraak gaat niet over moord: die aanklacht verviel en een vierde beklaagde werd vrijgesproken.

28 sep 2026, 22:09

Drie perspectieven

Franse scholierenblokkades leiden tot 164 arrestaties

Volgens de minister van Binnenlandse Zaken waren ongeveer 180 middelbare scholen betrokken bij blokkades of pogingen daartoe.

Bij scholierenprotesten in Frankrijk zijn maandag 164 mensen aangehouden, meldt minister van Binnenlandse Zaken Laurent Nuñez. De regering spreekt van ernstige ordeverstoringen, terwijl leerlingen en hun bondgenoten zeggen dat overvolle klassen, personeelsgebrek en achterstallig onderwijsbeleid de aanleiding vormen.

28 sep 2026, 21:08

Drie perspectieven

Vijf verdachten RAF-Fairfordzaak op borgtocht vrij

De Britse antiterreurpolitie onderzoekt meerdere mogelijke motieven en benadrukt dat het onderzoek doorgaat.

Vijf Britse mannen die zondag bij de luchtmachtbasis RAF Fairford werden aangehouden, zijn maandag op politie-borgtocht vrijgelaten. Zij blijven verdachte in een onderzoek naar mogelijke overtredingen op het gebied van explosieven en terrorisme.

28 sep 2026, 20:10

Drie perspectieven

Rebellen melden minstens 33 doden in Myanmar

Een luchtaanval bij een markt in de deelstaat Rakhine zou volgens de Arakan Army ook 36 mensen hebben verwond.

Minstens 33 mensen zijn volgens de Arakan Army omgekomen bij een luchtaanval in Kyauktaw in Myanmar. Een lokale hulpverlener bevestigde hetzelfde dodental, maar Reuters kon de details niet onafhankelijk controleren.

28 sep 2026, 19:10

Drie perspectieven

Regeringstroepen zeggen Alamata te hebben ingenomen

De strategische stad in Tigray zou zijn heroverd, maar onafhankelijke bevestiging van volledige controle ontbreekt.

Regeringstroepen en bondgenoten in Ethiopië zeggen dat zij Alamata in de regio Tigray hebben ingenomen. Reuters kon beelden van de vermeende inname niet direct verifiëren, terwijl bronnen elkaar tegenspreken over de vraag of de federale strijdkrachten de stad volledig controleren.

28 sep 2026, 18:09

Leo XIV

Drie perspectieven

Paus Leo XIV zet Europese eenheid centraal in Metz

In de Franse grensstad verwees de paus naar de christelijke wortels van Europa en het belang van dialoog.

Paus Leo XIV heeft maandag in Metz gepleit voor Europese eenheid, vrede en samenwerking over grenzen heen. Hij sprak bij het Robert Schuman-congrescentrum, genoemd naar een grondlegger van de Europese integratie.

28 sep 2026, 16:09

Blériot-Plage

Drie perspectieven

Drie migranten overlijden bij oversteek van het Kanaal

De Franse autoriteiten zeggen dat 102 mensen uit een boot zijn gered nadat de boot op weg naar het Verenigd Koninkrijk in problemen kwam.

Drie migranten, onder wie een kind, zijn maandag overleden tijdens een poging om vanuit Frankrijk het Kanaal over te steken. Volgens de Franse maritieme politie waren 105 mensen aan boord van de opblaasbare boot.

28 sep 2026, 14:11

Weinig vrije bronnen

Berlaymontgebouw

Drie perspectieven

EU bereidt nieuwe sancties voor tegen ontvoering van kinderen

Brussel werkt aan maatregelen tegen 27 Russische personen en organisaties die betrokken zouden zijn bij deportatie en indoctrinatie.

De Europese Unie werkt aan een nieuwe uitbreiding van de sanctielijst rond de gedwongen deportatie van Oekraïense kinderen. Openbare bronnen bevestigen dat een voorstel voor 27 Russische personen en organisaties is voorbereid, maar de definitieve vaststelling was op het moment van publicatie niet onafhankelijk bevestigd.

28 sep 2026, 13:08

Drie perspectieven

Oekraïne claimt gevangenneming van 250 Russen in Donbas

De Oekraïense legerleiding meldt een grote gevangenneming tijdens operatie Vivaldi, maar onafhankelijke bevestiging ontbreekt.

Oekraïne zegt dat tijdens een nieuwe fase van het offensief Vivaldi meer dan 250 Russische militairen krijgsgevangen zijn genomen. De melding komt van de commandant van het Oekraïense Derde Legerkorps en is nog niet onafhankelijk bevestigd.

28 sep 2026, 12:09

Sergej Lavrov

Drie perspectieven

Wadephul en Lavrov praten, maar blijven lijnrecht tegenover elkaar staan

Het eerste bilaterale gesprek sinds het begin van de Russische invasie leverde geen zichtbare toenadering op.

De Duitse minister van Buitenlandse Zaken Johann Wadephul heeft in New York gesproken met zijn Russische ambtgenoot Sergej Lavrov. Het gesprek duurde ongeveer twintig minuten en bracht geen doorbraak over de oorlog in Oekraïne.

28 sep 2026, 11:17

Bundestag

Drie perspectieven

Duitse coalitie heropent overleg over de zorgverzekering

SPD en CDU/CSU zoeken opnieuw naar een compromis over de betaalbaarheid van de langdurige zorg.

De Duitse regeringspartijen SPD en CDU/CSU onderhandelen opnieuw over de geplande hervorming van de langdurige zorg. De SPD wil onder meer voorkomen dat het eigen aandeel van bewoners van verpleeghuizen verder oploopt, terwijl de regering ook een financieel tekort moet dichten.

28 sep 2026, 09:11

Bundesverfassungsgericht

Duits constitutioneel hof viert 75-jarig bestaan

Het Bundesverfassungsgericht markeert zijn jubileum als bewaker van het Duitse constitutionele bestel.

Het Duitse Bundesverfassungsgericht bestaat maandag 75 jaar. Het hof viert dat met een officiële ceremonie in Karlsruhe, waar bondspresident Frank-Walter Steinmeier wordt verwacht.

28 sep 2026, 08:09

Lee Jae-myung

Drie perspectieven

Zuid-Korea eist excuses van Oekraïne over krijgsgevangenen

Seoul zegt dat Kyiv een afspraak over vertrouwelijkheid schond door de overdracht van twee Noord-Koreaanse gevangenen bekend te maken.

Het kantoor van de Zuid-Koreaanse president heeft Oekraïne om uitleg en excuses gevraagd over de overdracht van twee Noord-Koreaanse krijgsgevangenen. Seoul zegt dat beide landen hadden afgesproken de zaak vertrouwelijk te behandelen; Oekraïne betwist volgens Reuters dat zo’n formele afspraak bestond.

28 sep 2026, 06:25

Salzgitter

Drie perspectieven

AfD verliest burgemeestersstrijd in Salzgitter

CDU’er Frank Klingebiel blijft burgemeester nadat hij AfD-kandidate Patricia Mair ruim versloeg.

De Duitse CDU’er Frank Klingebiel blijft burgemeester van Salzgitter. In de tweede ronde kreeg hij ongeveer 74,7 procent van de stemmen, tegenover circa 25,3 procent voor AfD-kandidate Patricia Mair.

28 sep 2026, 00:51

Economie

Wall Street

Hogere renteverwachtingen drukken Wall Street omlaag

Amerikaanse aandelen daalden maandag, terwijl beleggers rekening hielden met hogere obligatierentes, duurdere olie en onzekerheid over het rentebeleid.

De belangrijkste Amerikaanse aandelenindices sloten maandag lager. Beleggers reageerden op oplopende Amerikaanse staatsrentes en nieuwe zorgen over inflatie, terwijl de olieprijs steeg door onzekerheid rond gesprekken tussen de Verenigde Staten en Iran.

28 sep 2026, 23:22

Donald Trump

Drie perspectieven

Trump kondigt staalproject van 15 miljard dollar aan

Mesabi Metallics wil in Iowa een staalcomplex bouwen dat volgens het Witte Huis de grootste Amerikaanse fabriek in zijn soort moet worden.

President Donald Trump heeft plannen gepresenteerd voor een staalcomplex van ongeveer 15 miljard dollar in Iowa. Het project van Mesabi Metallics moet vanaf 2030 staal produceren, maar de aangekondigde banen en productiecapaciteit zijn nog ramingen.

28 sep 2026, 22:09

Eni

Drie perspectieven

Italië begrenst brandstofprijs bij Eni en IP

De vrijwillige plafonds moeten automobilisten tijdelijk beschermen tegen hoge benzine- en dieselprijzen.

Eni heeft vanaf maandag een tijdelijk prijsplafond ingevoerd voor benzine en diesel bij zijn Enilive-stations in Italië. Ook branchegenoot IP zegt de prijzen landelijk te willen begrenzen, maar heeft daarvoor nog geen exact maximumbedrag bekendgemaakt.

28 sep 2026, 20:10

Drie perspectieven

Turkse toezichthouder liquideert 131 beleggingsfondsen

Ruim 455.000 beleggers zijn betrokken bij fondsen van zeven vermogensbeheerders, terwijl de uitbetaling onzeker blijft.

De Turkse kapitaalmarkttoezichthouder SPK heeft opdracht gegeven tot de liquidatie van 131 beleggingsfondsen. Volgens de toezichthouder zijn 455.758 unieke beleggers bij de fondsen betrokken; hoeveel zij uiteindelijk terugkrijgen, staat nog niet vast.

28 sep 2026, 18:09

Nvidia

Nvidia verhoogt aandeleninkoop met recordbedrag

Het chipbedrijf reserveert nog eens 150 miljard dollar voor eigen aandelen.

Nvidia vergroot zijn machtiging voor de inkoop van eigen aandelen met 150 miljard dollar. Het resterende programma komt daarmee uit op 235 miljard dollar, maakte het bedrijf maandag bekend.

28 sep 2026, 17:12

Nederlandse woonwijk

Drie perspectieven

Grote erfenis helpt ontvangers aan grotere woning

CBS ziet bij erfgenamen met minstens 50.000 euro vaker verhuizingen, koopwoningen en zonnepanelen.

Mensen die minstens 50.000 euro erven van een overleden ouder verhuizen vaker en komen vaker in een grotere of vrijstaande woning terecht. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van het Centraal Bureau voor de Statistiek naar ruim 30.500 kinderen van overleden ouderen.

28 sep 2026, 16:09

Drie perspectieven

Saudische oliepijpleiding hervat export na droneaanval

De East-West Pipeline wordt voorlopig op lage snelheid gebruikt, terwijl onduidelijk blijft wanneer de volledige capaciteit terugkeert.

Saudi-Arabië heeft de East-West Pipeline na een stillegging weer opgestart, melden bronnen aan Reuters. De herstart biedt de oliemarkt enige verlichting, maar betekent niet dat de exportcapaciteit alweer volledig is hersteld.

28 sep 2026, 14:11

Chemie Park Delfzijl

Drie perspectieven

Avantium produceert eerste FDCA-batch in Delfzijl

De producent van biobased grondstoffen begint met productkwalificatie en mikt op commerciële verkoop aan het einde van 2026.

Avantium heeft in Delfzijl de eerste batch furaandicarbonzuur geproduceerd, een grondstof voor de kunststof PEF. Volgens het bedrijf betekent de stap dat het bedrijf niet langer afzonderlijke installaties opstart, maar de fabriek als geheel test.

28 sep 2026, 12:09

Berlijn

Drie perspectieven

Duitse start-ups boeken een record dankzij AI en defensie

Het aantal Duitse miljardenbedrijven groeit, maar veel ondernemers kijken voor kapitaal en beursgang naar de Verenigde Staten.

De Duitse start-upsector beleeft volgens nieuwe cijfers een sterk jaar. Kunstmatige intelligentie en defensietechnologie trekken investeringen aan, terwijl de beschikbaarheid van Europees groeikapitaal achterblijft.

28 sep 2026, 11:17

supermarket

Prijsverschillen groente lopen sterk uiteen per supermarkt

Een prijspeiling van de Consumentenbond laat ook grote verschillen zien tussen onbewerkte en voorgesneden producten.

Wie groente en fruit koopt, betaalt afhankelijk van de supermarkt, verpakking en bewerking sterk uiteenlopende prijzen. In een prijspeiling van de Consumentenbond was Nettorama gemiddeld het goedkoopst en Spar het duurst van de onderzochte ketens.

28 sep 2026, 10:08

Tencent

Tencent lanceert betaalapp voor buitenlandse bezoekers

Met TenPayGo wil het Chinese technologiebedrijf internationale reizigers makkelijker laten betalen bij winkels, restaurants en attracties.

Tencent heeft TenPayGo gelanceerd, een mobiele betaalapp voor buitenlandse bezoekers aan China. De dienst moet reizigers toegang geven tot het netwerk van WeChat Pay zonder dat zij eerst een Chinese bankrekening nodig hebben.

28 sep 2026, 09:11

Donald Trump

Drie perspectieven

Olieprijs stijgt na afwijzing Iraans voorstel

De markt reageert op nieuwe onzekerheid over de Straat van Hormuz en de gesprekken tussen Washington en Teheran.

De olieprijs is maandag in de vroege Aziatische handel met ruim 1 procent gestegen nadat de Amerikaanse president Donald Trump een Iraans voorstel had afgewezen. Het voorstel moest de Straat van Hormuz heropenen en een einde maken aan de gevechten in het Midden-Oosten.

28 sep 2026, 08:09

Weinig vrije bronnen

Tanken

Drie perspectieven

Grensregio tankt vaker buiten Nederland

Vrije openbare bronnen bevestigen een sterk grenseffect, maar niet de precieze actuele stijging uit de nieuwe berichtgeving.

Voor automobilisten in grensregio’s kan een prijsverschil met België of Duitsland de keuze voor een buitenlandse pomp aantrekkelijk maken. Onderzoek laat zien dat Nederlandse tankstations daardoor omzet verliezen, maar de actuele claim van twintig procent meer tankbeurten over de grens is niet rechtstreeks in een openbare DNB-bron teruggevonden.

28 sep 2026, 06:25

Klimaat

Saumos

Drie perspectieven

Grootste Franse natuurbrand sinds 1949 is geblust

De brand in de Gironde verwoestte volgens de autoriteiten ongeveer 42.000 hectare en leidde tot grootschalige evacuaties.

De Franse autoriteiten hebben maandag de natuurbrand bij Saumos in de Gironde officieel geblust verklaard. Het vuur verwoestte ongeveer 42.000 hectare en geldt volgens Franse en Europese bronnen als de grootste Franse natuurbrand sinds 1949.

28 sep 2026, 21:08

United States Department of Transportation

Drie perspectieven

VS versoepelt brandstofnormen voor nieuwe auto’s

De regering-Trump koppelt de maatregel aan lagere aanschafprijzen en meer keuze voor automobilisten.

De Amerikaanse regering heeft nieuwe brandstofverbruiksnormen voor auto’s en lichte vrachtwagens vastgesteld. Het ministerie van Transport zegt dat de gemiddelde vloot in 2031 nog zuiniger zal zijn dan in 2024, maar de maatregel draait tegelijk een deel van de eerdere aanscherping terug.

28 sep 2026, 20:10

Bangkok

Bangkok kampt met overstromingen na extreme regenval

Wateroverlast treft delen van Thailand, terwijl het officiële dodental en de schade-inventarisatie nog kunnen veranderen.

Zware regen heeft in Bangkok en grote delen van Thailand tot overstromingen geleid. Volgens de Thaise rampendienst waren maandagochtend bijna 1,8 miljoen inwoners door het water getroffen.

28 sep 2026, 17:12

Drie perspectieven

Super-El Niño maakt recordkans concreet

Amerikaanse klimaatmodellen geven een grote kans op een uitzonderlijk sterke El Niño in het najaar.

De zich versterkende El Niño in de tropische Stille Oceaan kan uitgroeien tot een van de sterkste gebeurtenissen sinds het begin van de moderne metingen. NOAA schat de kans op een historisch sterke El Niño in de periode oktober tot en met december op 75 procent.

28 sep 2026, 16:09

Aardappel

Drie perspectieven

Verbod op PFAS-middelen zet aardappelteelt onder druk

Een verkenning ziet alternatieven, maar telers vrezen voor minder mogelijkheden tegen aardappelziekten.

Een mogelijk verbod op bepaalde PFAS-houdende gewasbeschermingsmiddelen kan gevolgen hebben voor de Nederlandse aardappelteelt. Een onderzoek ziet alternatieven, maar benadrukt dat de beschikbaarheid en werking daarvan per ziekte en teelt verschillen.

28 sep 2026, 11:17

Solar power in Germany

Drie perspectieven

Duitse zonneproductie passeert record van vorig jaar

Duitsland had op 27 september al 90,2 terawattuur zonne-elektriciteit opgewekt, meer dan in heel 2025.

Duitse zonnepanelen hebben dit jaar al meer elektriciteit geproduceerd dan in het volledige vorige jaar. Volgens gegevens van Fraunhofer ISE, aangehaald door publieke omroepen en de zonne-energiesector, kwam de productie op 27 september uit op 90,2 terawattuur.

28 sep 2026, 09:11

datacenter

Drie perspectieven

AI-boom vergroot vraag naar PFAS, waarschuwt rapport

ChemSec ziet bij veel grote producenten plannen voor extra capaciteit, terwijl Europese beperkingen worden voorbereid.

De groei van kunstmatige intelligentie kan de vraag naar PFAS verder aanjagen, meldt een analyse van de Zweedse organisatie ChemSec. De stoffen worden gebruikt in onder meer chipproductie en sommige koelsystemen voor datacenters, terwijl overheden juist proberen het gebruik ervan terug te dringen.

28 sep 2026, 08:09

Wetenschap

Weinig vrije bronnen

Boeing Starliner

NASA houdt Starliner in beeld voor bemande vluchten

NASA en Boeing werken verder aan een onbemande vrachtvlucht en een mogelijke terugkeer naar bemande missies, maar de precieze planning blijft onzeker.

NASA en Boeing hebben maandag opnieuw gesproken over de toekomst van de Starliner, de capsule die astronauten naar het internationale ruimtestation moet brengen. Publiek beschikbare NASA-documenten bevestigen dat een onbemande vlucht en latere bemande vluchten worden voorbereid, maar een volledig onafhankelijk verslag van de nieuwste besluiten ontbreekt nog.

28 sep 2026, 22:09

SpaceX Super Heavy

Starship bereikt voor het eerst een baan om de aarde

SpaceX bracht tijdens de eerste orbitale testvlucht ook 26 Starlink-satellieten in een lage baan.

SpaceX heeft maandag voor het eerst een volledig Super Heavy-Starship-systeem in een baan om de aarde gebracht. Tijdens de testvlucht werden 26 Starlink-satellieten uitgezet, waarna het ruimteschip volgens CBS News gecontroleerd in de Stille Oceaan landde.

28 sep 2026, 19:10

Relativistic Heavy Ion Collider

Kritiek punt blijft ongrijpbaar na metingen

Botsingen van goudkernen leveren een opvallende aanwijzing op, maar geen bewijs voor een nieuwe toestand van materie.

Onderzoekers hebben bij de laatste experimenten van de Amerikaanse deeltjesversneller RHIC een opvallende dip in hun metingen gevonden. Die kan passen bij een zogenoemd kritisch punt in dichte kernmaterie, maar andere verklaringen zijn nog mogelijk.

28 sep 2026, 17:12

SpaceX

SpaceX waagt eerste baanpoging met Starship

De veertiende Starship-vlucht moet maandag voor het eerst in een baan om de aarde komen en 26 Starlink-satellieten uitzetten.

SpaceX staat maandag voor de eerste poging om de Starship-Super Heavy-combinatie in een baan om de aarde te brengen. De lanceerperiode opent om 12.15 uur UTC, 14.15 uur Nederlandse tijd, en blijft afhankelijk van de technische staat van de raket en de omstandigheden op de lanceerplaats.

28 sep 2026, 13:08

Universiteit van Kopenhagen

Vetrijke voeding verstoort hoe het muizenbrein bloedsuiker waarneemt

Onderzoekers vonden een veranderd signaal in hersencellen van mannelijke muizen na acht weken vetrijk eten.

Een studie van de Universiteit van Kopenhagen en internationale partners laat zien dat een vetrijk dieet de reactie van bepaalde hersencellen op stijgende bloedsuiker kan veranderen. Het onderzoek is gepubliceerd in Nature Communications en is uitgevoerd bij muizen.

28 sep 2026, 11:17

Hokkaido University

Japanse fossielen onthullen nieuwe gepantserde dinosaurus

Onderzoekers beschreven Nipponopelta yezoensis op basis van fossielen die al ruim dertig jaar geleden in Hokkaido zijn gevonden.

Een fossiel uit Hokkaido is formeel beschreven als een nieuwe soort gepantserde dinosaurus. De soort kreeg de naam Nipponopelta yezoensis en levert volgens de onderzoekers nieuwe aanwijzingen op over de verspreiding van deze dinosauriërs in het Krijt.

28 sep 2026, 09:11

Hefei

Chinese synchrotronfaciliteit produceert eerste elektronenbundel

De stap brengt de Hefei Advanced Light Facility dichter bij een nieuwe bron van zachte röntgenstraling, maar het instrument is nog niet operationeel.

De lineaire versneller van de Hefei Advanced Light Facility in China heeft voor het eerst een elektronenbundel opgewekt en door de versneller geleid. Dat is een technische mijlpaal in de bouw van een synchrotron van de vierde generatie, geen bewijs dat onderzoekers er al experimenten mee uitvoeren.

28 sep 2026, 07:07

Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu

Drie perspectieven

RIVM vindt PFAS in alle onderzochte moedermelkmonsters

In 82 procent van de onderzochte monsters lag de hoeveelheid onder de door het instituut gebruikte risicogrens.

Het RIVM vond PFAS in alle onderzochte monsters van Nederlandse moedermelk. De meting zegt iets over blootstelling in de bevolking, maar vormt geen individuele medische beoordeling en bewijst niet dat elk gevonden gehalte schadelijke effecten veroorzaakt.

28 sep 2026, 06:25

Tech

Weinig vrije bronnen

Nederlandse politie

Drie perspectieven

Nederlander aangehouden in onderzoek naar ShinyHunters

RTL meldt de arrestatie van een 23-jarige man, maar de politie en het OM hebben die informatie nog niet bevestigd.

Een 23-jarige Nederlander is aangehouden op verdenking van betrokkenheid bij hackersgroep ShinyHunters, meldt RTL Nieuws. De groep wordt in verband gebracht met grote datadiefstallen, waaronder de inbraak bij telecombedrijf Odido.

28 sep 2026, 19:10

Berlaymontgebouw

Drie perspectieven

EU wil sociale media stapsgewijs beperken voor kinderen

Het voorgestelde EU Kids Act verbindt leeftijdsgrenzen aan ouderlijk toezicht, tijdslimieten en leeftijdscontrole.

De Europese Commissie wil kinderen onder de dertien jaar de toegang tot sociale media ontzeggen. Voor dertien- en veertienjarigen stelt Brussel beperkte oudergestuurde accounts voor, terwijl vanaf vijftien jaar een zelfstandig account mogelijk moet worden.

28 sep 2026, 16:09

serverruimte

Citrix-lek zet zorg en thuiswerk onder druk

Nederlandse cyberveiligheidsdiensten waarschuwen voor actief misbruik van kritieke kwetsbaarheden in NetScaler-systemen.

Het Nationaal Cyber Security Centrum en Z-CERT waarschuwen voor acht kwetsbaarheden in Citrix NetScaler ADC en NetScaler Gateway. Twee daarvan worden volgens Citrix al actief misbruikt; organisaties moeten beveiligingsupdates installeren en rekening houden met mogelijk eerder misbruik.

28 sep 2026, 13:08

Lufthansa

Powerbank laat Lufthansa-vlucht uitwijken naar Lyon

Een externe batterij vatte vlam tijdens een vlucht van Frankfurt naar Lissabon; niemand raakte gewond.

Een Lufthansa-vliegtuig met 198 passagiers is zaterdagavond uitgeweken naar Lyon nadat een powerbank aan boord vlam had gevat. De bemanning borg de batterij op in een speciale veiligheidstas en landde uit voorzorg in Frankrijk.

28 sep 2026, 12:09

PinePhone

PostmarketOS heet voortaan Nura

Het Linux-project verandert van naam om duidelijker te maken dat het ook nieuwe telefoons ondersteunt.

Het mobiele Linux-project postmarketOS heeft zijn naam veranderd in Nura. De ontwikkelaars zeggen dat de oude naam te lang, moeilijk uit te spreken en inmiddels minder passend was geworden.

28 sep 2026, 11:17

Drie perspectieven

Open modellen verwerken bijna een derde van de AI-tokens

Vercel ziet open-gewichtmodellen snel vaker in productie worden gebruikt, maar gesloten modellen zijn goed voor het grootste deel van de uitgaven.

Open-gewichtmodellen verwerkten in juni 2026 29 procent van de tokens die via Vercels AI Gateway liepen. Volgens dezelfde dataset ging minder dan 4 procent van de uitgaven naar deze modellen, wat wijst op veel volume tegen relatief lage kosten.

28 sep 2026, 10:08

European Commission

Drie perspectieven

Google-aanpassingen verdelen Europese prijsvergelijkers

Beslist.nl vreest minder gratis verkeer voor webshops nu Google zijn Europese zoekresultaten aanpast aan de DMA.

Prijsvergelijkers en webshops maken bezwaar tegen recente wijzigingen in Google Search in de Europese Economische Ruimte. Beslist.nl zegt dat de aanpassingen het gratis bereik van webshops verkleinen en mogelijk de kosten voor betaalde advertenties verhogen.

28 sep 2026, 09:11

Drie perspectieven

ACM wil meer zicht op algoritmische prijzen

De toezichthouder onderzoekt hoe computers prijzen bepalen en wat consumenten daarvan merken.

De Autoriteit Consument & Markt onderzoekt hoe bedrijven algoritmes gebruiken om consumentenprijzen vast te stellen. De toezichthouder wil beter kunnen beoordelen wanneer zulke prijzen efficiënt zijn en wanneer consumenten of concurrenten erdoor in de knel komen.

28 sep 2026, 08:09

High Tech Campus Eindhoven

Drie perspectieven

Nederlandse start-ups groeien te weinig door

Een nieuw techrapport ziet meer investeringen, maar vooral in latere rondes en grotere bedrijven.

Nederlandse techbedrijven haalden in 2025 meer durfkapitaal op, maar het ecosysteem vertaalt die groei nog onvoldoende in internationale scale-ups. Volgens Techleap, TNO en Invest-NL blijven vooral financiering voor de groeifase, technisch talent en strategische technologie knelpunten.

28 sep 2026, 06:25

Gezondheid

World Health Organization

Congo meldt bijna 8.000 bevestigde ebolagevallen

De uitbraak van het Bundibugyo-virus breidt zich uit terwijl conflict en verplaatsingen het bron- en contactonderzoek bemoeilijken.

In de Democratische Republiek Congo zijn volgens de Wereldgezondheidsorganisatie bijna 8.000 bevestigde gevallen van ebola gemeld. De uitbraak heeft inmiddels 63 gezondheidszones in zeven provincies bereikt, maar de cijfers lopen snel op en worden regelmatig bijgewerkt.

28 sep 2026, 09:11

Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu

Westnijlvirus treft dit jaar 44 Nederlanders

Het RIVM meldt vijf sterfgevallen en ziet het virus inmiddels in meerdere Nederlandse provincies circuleren.

In Nederland zijn dit jaar 44 mensen besmet geraakt met het westnijlvirus, meldt het RIVM. Vijf patiënten zijn overleden; tegelijk zegt het instituut dat het risico voor de bevolking klein blijft en het muggenseizoen bijna voorbij is.

28 sep 2026, 07:07

Valpreventieweek start na 124.000 SEH-bezoeken

Nieuwe cijfers laten zien hoe vaak 65-plussers na een val medische hulp nodig hebben.

De Valpreventieweek begint maandag met nieuwe cijfers over valongevallen onder ouderen. In 2025 belandden volgens VeiligheidNL 124.000 mensen van 65 jaar en ouder na een val op de spoedeisende hulp.

28 sep 2026, 02:56

Onderwijs

Tilburg University

Drie perspectieven

Toiletbezoek maakt Tilburgs tentamen ongeldig

Een masterstudent mocht naar eigen zeggen van de surveillant naar het toilet, maar de examencommissie hield vast aan de regel dat begeleiding verplicht was.

Het tentamen van een masterstudent psychologie aan Tilburg University werd ongeldig verklaard nadat zij tijdens de toets naar het toilet was gegaan. Zij zegt daarvoor toestemming te hebben gekregen; de examencommissie stelde dat zij de zaal zonder begeleiding had verlaten.

28 sep 2026, 19:10

Influenza vaccine

Drie perspectieven

Griepprik wordt vanaf 2027 vergoed voor basisschoolpersoneel

Werkgevers in het primair onderwijs moeten de vaccinatie vanaf augustus 2027 aanbieden en betalen.

Medewerkers in het primair onderwijs kunnen vanaf 1 augustus 2027 op kosten van hun werkgever een griepprik krijgen. De afspraak is vastgelegd door de cao-partners en geldt niet voor mensen van wie de vaccinatie al via het landelijke programma of hun zorgverzekering wordt vergoed.

28 sep 2026, 17:12

Beijing

Drie perspectieven

China zet Jane Eyre op leeslijst voor negendeklassers

De keuze voor de negentiende-eeuwse roman past volgens Chinese media bij lessen over volwassen worden en liefde.

Chinese leerlingen in de negende klas krijgen Jane Eyre als nieuw boek op hun verplichte leeslijst. De keuze voor de Britse roman leidt tot discussie over liefde, emancipatie en de manier waarop de Chinese staat literatuur in het onderwijs inzet.

28 sep 2026, 08:09

Universiteit in China

Drie perspectieven

China wil universiteiten indelen naar maatschappelijke taak

Een nieuw hervormingsplan maakt onderscheid tussen onderzoek, toegepaste opleidingen en vaardighedenonderwijs.

China wil universiteiten nadrukkelijker onderscheiden naar hun taak: onderzoek, toegepaste opleidingen of vaardighedenonderwijs. Een nieuw document van partij en regering wil ook de beoordeling, bekostiging en aansluiting op de arbeidsmarkt daarop afstemmen, maar belooft niet dat iedereen zonder selectie naar een universiteit kan.

28 sep 2026, 05:04

Cultuur

Deniz Göktaş

Drie perspectieven

Turkse komiek veroordeeld, vrijgelaten na voorarrest

Deniz Göktaş kreeg bijna negentien maanden cel voor belediging van president Erdoğan en het aanwakkeren van haat.

Een rechtbank in Istanbul heeft de Turkse komiek Deniz Göktaş veroordeeld voor het beledigen van president Recep Tayyip Erdoğan en op grond van een tweede aanklacht. Omdat hij al bijna drie maanden vastzat, is hij voorlopig vrijgelaten in afwachting van een hoger beroep.

28 sep 2026, 21:08

St. Pantaleon-Erla

Ondergrondse Romeinse stad gevonden in Oostenrijk

Onderzoekers vermoeden dat de structuur bij St. Pantaleon-Erla het verdwenen Claudivium kan zijn.

Onderzoekers hebben in Neder-Oostenrijk de resten van een tot nu toe onbekende Romeinse stad in kaart gebracht. Geofysische metingen wijzen op een gepland stratenpatroon, een groot stadsgebied en een amfitheater voor ongeveer achtduizend bezoekers.

28 sep 2026, 19:10

Drie perspectieven

Rusland opent nieuwe cultuurcentra in Afrika

De zogenoemde Russische Huizen moeten taal, onderwijs en cultuur verspreiden in acht Afrikaanse landen.

Rusland wil zijn netwerk van culturele en educatieve centra in Afrika uitbreiden. Volgens berichtgeving van de BBC gaat het om acht van de elf nieuwe Russische Huizen die wereldwijd worden gepland, een initiatief dat door Moskou als culturele samenwerking wordt gepresenteerd maar ook als instrument voor politieke invloed wordt bekeken.

28 sep 2026, 06:25

Film

Drie perspectieven

Documentaire zet gehandicaptenzorg in de schijnwerpers

In de VPRO-serie loopt Nicolaas Veul honderd dagen mee op een zorgpark voor mensen met een ernstige verstandelijke beperking.

De vijfdelige serie Zoals het komt: 100 dagen in de gehandicaptenzorg volgt documentairemaker Nicolaas Veul tijdens een stage op een zorgpark. De reeks wil laten zien hoe bewoners, naasten en begeleiders omgaan met intensieve zorg en moeilijk verstaanbaar gedrag.

28 sep 2026, 14:11

Media

Jollemanhof Amsterdam

Drie perspectieven

Schrijvers en journalisten bereiden actie tegen Meta voor

Lira, de Auteursbond en de NVJ roepen makers dinsdag bijeen bij het Nederlandse kantoor van Facebook.

Nederlandse schrijvers, journalisten en vertalers organiseren dinsdag een actie tegen Meta. De organisaties bereiden daarnaast een collectieve procedure voor over het gebruik van auteursrechtelijk beschermd werk voor het trainen van AI-modellen.

28 sep 2026, 09:11

Podimo

Podimo blijft NPO voor in podcastdownloads

Volgens de nieuwste NMO-cijfers heeft Podimo meer wekelijkse downloads, al zijn downloads en luisteraars verschillende maatstaven.

Podimo was in augustus het grootste verkoopnetwerk in de Nederlandse podcastmarkt. Het platform kwam uit op gemiddeld 2,28 miljoen downloads per week, tegenover 2,01 miljoen voor het NPO-netwerk, blijkt uit cijfers van NMO Luisteren.

28 sep 2026, 07:07

Sport

Koninklijke Nederlandse Voetbalbond

KNVB benoemt Zakaria Boufangacha tot directeur-bestuurder amateurvoetbal

De voormalige FNV-bestuurder volgt Jan Dirk van der Zee op, die na twaalf jaar aan het einde van 2026 vertrekt.

Zakaria Boufangacha wordt de nieuwe directeur-bestuurder amateurvoetbal van de KNVB. Hij begint op 15 december en volgt Jan Dirk van der Zee op, wiens maximale zittingsperiode van twaalf jaar aan het einde van dit jaar afloopt.

28 sep 2026, 18:09

Mijn profiel

Anoniem en alleen in deze browser. Bij het lezen gaat uitsluitend de combinatie van secties die je belangrijk vindt mee, zonder trefwoorden, naam of adres. Log in om je profiel op al je apparaten te gebruiken.

Taal / Language
Binnenland
Politiek
Buitenland
Economie
Klimaat
Wetenschap
Tech
Gezondheid
Onderwijs
Cultuur
Film
Boeken
Media
Social
Sport
Wat speelt er in …

Landen die je volgt op de pagina Wereld

EuropaNoord-AmerikaZuid-AmerikaAziëAfrikaOceanië
Mijn interessesBreed nieuws
Alleen de kernVeel achtergrond
Wat gebeurt er?Waarom gebeurt het?
Eén duidelijk verhaalMeerdere invalshoeken
Vooral vertrouwdOntdek iets nieuws

Inloggen

Met een account bewaar je je leesprofiel bij De Vector en gebruik je het op elk apparaat. We bewaren alleen je e-mailadres, je naam en je profiel; verder niets. Privacyverklaring.

Feedback voor de redactie

Wat kan beter, wat mis je, wat klopt niet? Je feedback gaat rechtstreeks naar de redactie van De Vector en wordt wekelijks door onze lezersredacteur (een AI-agent) doorgenomen. Vermeld geen wachtwoorden of andere gevoelige gegevens.